Tình Bạn Trong Thánh Thần

Có những tình bạn không được sinh ra từ những cuộc gặp gỡ cụ thể, không được ghi lại bằng ngày tháng hay biến cố lịch sử. Nhưng chính vì không bị giới hạn bởi không gian và thời gian, những tình bạn ấy lại có sức sống bền bỉ và âm thầm sinh hoa trái trong Hội Thánh. Tình bạn giữa Thánh Phanxicô Salê và Don Bosco là một tình bạn như thế: một tình bạn trong Thánh Thần, được hình thành không phải từ tiếp xúc trực tiếp, mà từ sự đồng điệu sâu xa trong cách nhìn Thiên Chúa, con người và con đường giáo dục.

Don Bosco không chỉ chọn Thánh Phanxicô Salê làm bổn mạng cho Dòng của mình. Đó là một chọn lựa mang tính linh đạo, cho thấy ngài nhận ra nơi vị thánh này một người bạn thiêng liêng, một người thầy nội tâm, một linh hồn đồng hành trên con đường phục vụ người trẻ. Như truyền thống Salêdiêng vẫn nhắc lại: Don Bosco đã chọn Phanxicô Salê không vì danh tiếng, nhưng vì tinh thần.

Tình bạn bắt nguồn từ cùng một cách nhìn về Thiên Chúa

Tình bạn thiêng liêng này trước hết được xây dựng trên một trực giác chung: Thiên Chúa không chinh phục con người bằng sợ hãi, nhưng bằng tình yêu. Thánh Phanxicô Salê đã sống và giảng dạy trong một bối cảnh đầy căng thẳng tôn giáo, nơi đức tin thường được áp đặt bằng luật lệ và hình phạt. Ngài đã chọn một con đường khác: con đường của hiền lành, kiên nhẫn và tôn trọng tự do.

Ngài tin rằng Thiên Chúa không ép buộc trái tim con người, nhưng kiên nhẫn chờ đợi. Tình yêu, chứ không phải áp lực, mới có khả năng biến đổi con người từ bên trong. Morand Wirth đã mô tả linh đạo này như một “chương trình đào luyện toàn diện”, nơi con người được dẫn dắt bằng sự tôn trọng và lòng tin, chứ không bằng sợ hãi.

Hai thế kỷ sau, Don Bosco đứng giữa những người trẻ nghèo và bị bỏ rơi của Turin. Trước những trái tim khép kín, nghi ngờ và đầy tổn thương, ngài cũng đi đến cùng một xác tín: chỉ có tình yêu mới mở được cánh cửa tâm hồn người trẻ. Ở đây, ta không thấy một sự sao chép máy móc, mà là sự gặp gỡ thiêng liêng giữa hai tâm hồn mục tử, cùng được dẫn dắt bởi một Thánh Thần.

Một cuộc đối thoại âm thầm xuyên thời gian

Nếu nhìn dưới ánh sáng thiêng liêng, tình bạn giữa Phanxicô Salê và Don Bosco có thể được hiểu như một cuộc đối thoại thinh lặng. Don Bosco không đối thoại với Phanxicô Salê bằng lời nói, nhưng bằng chính đời sống và các chọn lựa mục vụ của mình. Trước những khó khăn, thất bại và mệt mỏi trong việc giáo dục người trẻ, tinh thần của Phanxicô Salê dường như vang lên như một lời nhắc nhở nội tâm: hãy hiền lành, vì Thiên Chúa cũng hiền lành; hãy kiên nhẫn, vì tình yêu không vội vàng; hãy tôn trọng tự do, vì không có tình yêu nào được sinh ra từ ép buộc.

Francis Desramaut, khi phân tích linh đạo Salêdiêng, đã nhấn mạnh rằng hiền lành không phải là yếu đuối, nhưng là hình thức trưởng thành của đức ái, một sức mạnh biết tự kiềm chế để nâng đỡ người khác. Chính tinh thần này đã nuôi dưỡng cuộc đối thoại âm thầm giữa hai vị thánh, làm cho tình bạn của họ trở thành nguồn cảm hứng bền vững cho giáo dục và mục vụ.

Tình bạn trở thành con đường giáo dục

Điều làm cho tình bạn thiêng liêng này trở nên đặc biệt là ở chỗ: nó không dừng lại ở cảm hứng nội tâm, nhưng được cụ thể hóa trong thực hành giáo dục. Don Bosco đã “trả lời” tình bạn ấy bằng cách biến linh đạo thành đời sống. Ngài đã để cho hiền lành trở thành sự thân thiện hằng ngày, để cho lòng tin trở thành sự hiện diện không mệt mỏi, và để cho tình yêu trở thành nền tảng của mọi phương pháp giáo dục.

Hệ thống Dự phòng của Don Bosco là kết quả tự nhiên của tiến trình này. Như Pietro Braido đã chỉ ra, đây không chỉ là một phương pháp sư phạm, mà là sự diễn tả cụ thể của một linh đạo: Dự phòng bằng tình yêu hơn là sửa phạt bằng sợ hãi. Nói cách khác, Don Bosco đã biến tình bạn thiêng liêng với Phanxicô Salê thành một con đường giáo dục cho hàng ngàn người trẻ.

Lời mời gọi cho người đồng hành hôm nay

Khi chiêm niệm tình bạn này, người đồng hành hôm nay được mời gọi tự hỏi: Tôi đang để ai đồng hành với mình ở chiều sâu nội tâm? Tôi có những người bạn thiêng liêng để soi sáng cách tôi nhìn Thiên Chúa và con người không? Hay tôi đang đồng hành với người khác chỉ bằng kinh nghiệm, kỹ năng và nỗ lực cá nhân?

Tình bạn giữa Phanxicô Salê và Don Bosco nhắc chúng ta rằng không ai có thể đồng hành một mình. Người đồng hành cũng cần được đồng hành, cần những khuôn mặt thánh thiện để học cách yêu thương, kiên nhẫn và hy vọng. Linh đạo đời thường mà hai vị thánh này chia sẻ cho thấy rằng Thiên Chúa không ở xa đời sống con người, nhưng hiện diện trong những điều rất bình thường: một cuộc gặp gỡ, một lời nói dịu dàng, một sự chờ đợi không mệt mỏi.

Kết luận: Một tình bạn vẫn đang tiếp diễn

Tình bạn thiêng liêng giữa Thánh Phanxicô Salê và Don Bosco không thuộc về quá khứ. Tình bạn này vẫn tiếp diễn mỗi khi có những người chọn yêu thương hơn là sợ hãi, chọn hiện diện hơn là kiểm soát, chọn đồng hành hơn là áp đặt. Trong Hội Thánh, những mối dây vô hình như thế tiếp tục nối kết các thế hệ, để cùng phục vụ một sứ mạng duy nhất: Giúp con người nhận ra rằng họ được yêu thương, được tôn trọng và được mời gọi lớn lên trong tự do của con cái Thiên Chúa.

Ban Truyền thông biên soạn và chuyển ngữ

Nguồn: sdb.vn

Tham khảo:

(Salesian Encyclopaedic Dictionary – mục “Francis de Sales”:
https://drive.google.com/…/1_KGEyxPc3KXQsmilj8c5Zg-uGc3a_7Ja).
(Saint Francis de Sales. A Program of Integral Formation:
https://drive.google.com/…/1WlTnlTAXAuEvssdesqnkSeKTpkRkRgj5).
(One Hundred Keywords of Salesian Spirituality:
https://drive.google.com/…/1YuAPScQEUrB7rQWTGKlHxJXeN3Le_E0f)
(Prevention, not repression. Don Bosco’s educational system:
https://drive.google.com/…/1jGgCIQRX2Ndriq012NJEbP-NMmidZS3D).