Cha Nicolas Lefébure, MEP, Chia Sẻ Về Kinh Nghiệm Thi Hành Sứ Mạng Truyền Giáo Với Các Chủng Sinh Và Phó Tế Kon Tum

CVTSKT – Vào lúc 19g00, ngày 21 tháng 11 năm 2026, tại Phòng Hội Chủng viện Thừa sai Kon Tum, quý chủng sinh và phó tế đã có buổi gặp gỡ, lắng nghe và chia sẻ với cha Nicolas Lefébure, thuộc Hội Thừa sai Hải ngoại Paris (MEP). 

Cha Nicolas Lefébure xuất thân từ Giáo phận Rouen, cũng là Giáo phận sinh quán của Đức cha Paul Seitz Kim.

Ngài đã dành nhiều năm dấn thân truyền giáo tại Thái Lan, từ việc phục vụ cộng đồng dân tộc thiểu số Karen ở vùng cao nguyên Mae Sot đến điều phối mục vụ tại thủ đô Bangkok và thúc đẩy đối thoại liên tôn.

Sau thời gian phục vụ tại châu Á, ngài trở về trụ sở chính ở Paris để đảm nhận các trọng trách điều hành quan trọng như Tổng thư ký của Hội và phụ trách công tác đồng hành ơn gọi.

Sau đây là tổng hợp chia sẻ của ngài về kinh nghiệm thi hành sứ mạng truyền giáo.

 

BÀI CHIA SẺ VỀ KINH NGHIỆM THI HÀNH SỨ MẠNG TRUYỀN GIÁO CỦA CHA NICOLAS LEFÉBURE, MEP, VỚI CÁC CHỦNG SINH VÀ PHÓ TẾ KON TUM

Chủng Viện Thừa Sai Kon Tum, 19g00, ngày 21 tháng 11 năm 2026

 

Mở đầu

Sau những lời giới thiệu của Cha Phêrô Nguyễn Văn Hiền – Giám đốc Chủng viện Thừa sai Kon Tum (ngài đảm nhận vai trò phiên dịch cho giờ gặp mặt), Cha Nicolas Lefébure bắt đầu buổi gặp gỡ với các chủng sinh và phó tế Chủng viện Thừa sai Kon Tum với phần giới thiệu đôi nét về Hội Thừa sai Paris (MEP), đặc biệt là linh đạo và những định hướng căn bản làm nên căn tính của một nhà thừa sai thuộc Hội. Cha nhấn mạnh bốn chiều kích được diễn tả qua bốn cụm từ tiếng Latinh: Ad Extra – Ad Vitam – Ad Gentes – Cum Ecclesia. Đây là bốn chiều kích gắn bó với nhau, diễn tả căn tính và cách thức sống ơn gọi thừa sai của các thành viên Hội Thừa sai Paris.

Ad Extra – Được sai đi đến một vùng đất khác. Người thừa sai được mời gọi bước ra khỏi môi trường quen thuộc, rời quê hương và nền văn hóa của mình để đến với một dân tộc, một đất nước và một cộng đồng khác. Đó là thái độ sẵn sàng lên đường, vượt qua những giới hạn của bản thân để gặp gỡ con người và loan báo Tin Mừng trong một bối cảnh văn hóa mới.

Ad Vitam – Dấn thân trọn đời. Ơn gọi thừa sai không phải là một chuyến đi ngắn hạn hay một công việc có thể tùy ý kết thúc khi gặp khó khăn. Đối với các linh mục MEP, sứ mạng được đón nhận như một sự dấn thân suốt đời. Người thừa sai được sai đến đâu thì đón nhận nơi ấy làm địa bàn phục vụ, kiên trì hiện diện, học ngôn ngữ, tìm hiểu văn hóa và gắn bó với cộng đoàn được trao phó.

Ad Gentes – Đến với muôn dân. Đây là chiều kích hướng đến mọi dân tộc, đặc biệt là những người chưa biết Đức Kitô và chưa được nghe loan báo Tin Mừng. Người thừa sai không giới hạn mình trong việc chăm sóc những cộng đoàn Kitô hữu đã có, nhưng còn được thúc đẩy đi đến những vùng đất, những dân tộc và những nhóm người chưa có cơ hội gặp gỡ Tin Mừng. Đó là tinh thần truyền giáo hướng ra bên ngoài, đến với những người ở xa và những người chưa được đón nhận lời loan báo cứu độ.

Cum Ecclesia – Cùng với Giáo hội. Người thừa sai không hoạt động riêng lẻ hay nhân danh chính mình, nhưng luôn thi hành sứ mạng trong sự hiệp thông với Giáo hội. Khi đến một vùng đất mới, các thành viên MEP không xây dựng một hoạt động truyền giáo tách biệt, nhưng cộng tác với các giám mục, linh mục, tu sĩ và cộng đoàn địa phương. Họ được mời gọi tôn trọng Giáo hội địa phương, đồng hành với Giáo hội ấy và góp phần xây dựng một cộng đoàn Kitô hữu trưởng thành, có khả năng tự đảm nhận đời sống và sứ mạng của mình.

Sau khi giới thiệu bốn chiều kích này, cha cho thấy sứ mạng của Hội Thừa sai Paris không chỉ gắn với một quốc gia hay một vùng truyền giáo duy nhất. Từ khi được thành lập năm 1658, Hội đã góp phần loan báo Tin Mừng tại nhiều quốc gia châu Á và khu vực Ấn Độ Dương. Theo danh sách các địa bàn truyền giáo được Hội giới thiệu hiện nay, các thành viên đang hiện diện tại 14 quốc gia, có thể phân thành những khu vực sau:

– Đông Á: Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan.

– Nam Á: Ấn Độ.

– Đông Nam Á: Myanmar (Miến Điện), Thái Lan, Lào, Campuchia, Malaysia, Singapore và Indonesia.

– Khu vực Ấn Độ Dương: Madagascar và Mauritius.

Tại những nơi này, các thành viên Hội Thừa sai Paris đảm nhận nhiều hình thức phục vụ khác nhau: loan báo Tin Mừng và hình thành các cộng đoàn Kitô hữu mới; đồng hành, đào tạo linh mục và nhân sự Giáo hội địa phương; tham gia các hoạt động giáo dục, y tế và phát triển xã hội; phục vụ các nhóm dân tộc thiểu số, người di dân và những người nghèo; đồng thời thúc đẩy đối thoại liên tôn và nâng đỡ các cộng đoàn Công giáo trong những hoàn cảnh đặc biệt.

Như thế, bốn chiều kích Ad Extra, Ad Vitam, Ad Gentes và Cum Ecclesia diễn tả một cách cô đọng căn tính của người thừa sai MEP: được sai đi khỏi môi trường quen thuộc, dấn thân trọn đời, đến với muôn dân và luôn thi hành sứ mạng trong sự hiệp thông với Giáo hội. Đây cũng là nền tảng để cha tiếp tục chia sẻ với các chủng sinh về những kinh nghiệm truyền giáo, những thách đố trong việc gặp gỡ các nền văn hóa và cách thức loan báo Tin Mừng trong thế giới hôm nay.

1. Sáng kiến và óc sáng tạo trong sứ mạng truyền giáo

Tiếp đến, cha Nicolas Lefébure gợi lại câu chuyện trong Tin Mừng về việc Chúa Giêsu nhìn thấy đám đông dân chúng kéo đến với Người. Khi nhìn thấy họ, Người chạnh lòng thương, bởi vì họ như đoàn chiên không có người chăn dắt. Chúa Giêsu nhận ra sự bơ vơ, thiếu thốn và những nhu cầu của dân chúng. Khi các môn đệ đến trình bày với Người về tình cảnh của đám đông, vì số người quá đông mà lương thực lại không đủ, Người nói với các ông: “Chính anh em hãy cho họ ăn” (Mc 6,37).

Theo cha, qua lời này, Chúa Giêsu không muốn các môn đệ chỉ đứng nhìn đám đông đang đói khát, cũng không muốn các ông chỉ dừng lại ở việc nhận thấy khó khăn của người khác. Trái lại, Người mời gọi các ông trực tiếp đảm nhận trách nhiệm và tìm cách đáp ứng những nhu cầu của dân chúng.

Từ câu chuyện Tin Mừng ấy, cha nhấn mạnh rằng trong sứ mạng truyền giáo, sáng kiến và óc sáng tạo giữ một vai trò rất quan trọng. Khi Chúa Giêsu nói: “Chính anh em hãy cho họ ăn”, Người trao cho các môn đệ trách nhiệm tìm kiếm những cách thức cụ thể để phục vụ con người. Thật vậy, trong công cuộc truyền giáo, chúng ta có thể làm rất nhiều điều và cũng có thể nghĩ ra, sáng tạo rất nhiều phương thức khác nhau để đáp ứng những nhu cầu của con người.

Cha Nicolas lưu ý và qua các sứ vụ cụ thể mà Hội Thừa Sai Paris đang đảm nhận, ngài khẳng định rằng sứ mạng truyền giáo không chỉ giới hạn trong việc điều hành một giáo xứ hay quản lý một trường học. Lĩnh vực hoạt động tông đồ vô cùng phong phú và đa dạng. Ngoài những công việc mục vụ quen thuộc, người thừa sai còn có thể dấn thân vào nhiều lãnh vực khác của đời sống con người, chẳng hạn như giáo dục, y tế, phát triển xã hội, bảo vệ môi trường, cung cấp nguồn năng lượng và nước sạch cho những cộng đồng còn gặp nhiều khó khăn.

Những hoạt động ấy cho thấy sứ mạng truyền giáo không tách rời cuộc sống cụ thể của con người. Loan báo Tin Mừng không chỉ là nói về Thiên Chúa, nhưng còn là làm cho tình yêu của Người được cảm nhận qua những hành động thiết thực. Khi giúp một cộng đồng có nước sạch, tạo điều kiện cho trẻ em được học hành, chăm sóc người đau yếu hay đồng hành với những người bị gạt ra bên lề xã hội, người thừa sai đang góp phần làm cho phẩm giá con người được tôn trọng và cuộc sống của họ được phát triển tốt đẹp hơn.

Tuy nhiên, để có thể thực hiện những sáng kiến như thế, cha nhấn mạnh một điều kiện rất quan trọng: người thừa sai phải biết quan tâm đến nhu cầu của con người và sống gần gũi với họ. Chúng ta không thể hiểu được người dân thực sự cần gì nếu chỉ đứng từ xa để quan sát hoặc chỉ nhìn hoàn cảnh của họ qua những kế hoạch có sẵn. Người thừa sai cần đến với họ, sống giữa họ, lắng nghe những thao thức, khó khăn và hy vọng của họ. Chính sự hiện diện gần gũi ấy giúp chúng ta nhận ra những nhu cầu thực tế và tìm được những phương thức phục vụ thích hợp.

Như vậy, sáng kiến trong sứ mạng truyền giáo không đơn thuần là nghĩ ra những hoạt động mới lạ, nhưng trước hết là biết để cho hoàn cảnh và nhu cầu của con người đánh động mình. Từ đó, người thừa sai có thể tìm kiếm những hướng đi mới, mở ra những chiều kích mới của hoạt động tông đồ, thay vì chỉ giới hạn mình trong những công việc quen thuộc.

2. Đức Maria đi viếng bà Êlisabét – một mẫu gương cho sứ mạng truyền giáo

Đến đây, cha Nicolas chia sẻ về bức tranh Đức Maria đi viếng bà Êlisabét và trình thuật Tin Mừng Luca 1,39-56 mà ngài rất yêu thích. Đối với ngài, đây không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật diễn tả cuộc gặp gỡ giữa hai người phụ nữ, nhưng còn là một hình ảnh giàu ý nghĩa về căn tính và cách thức thi hành sứ mạng truyền giáo của người môn đệ.

© Arcabas, by SIAE 2019.

Một Giáo hội luôn lên đường

Khi giới thiệu bức tranh, cha Nicolas lưu ý đến cách các nhân vật được diễn tả. Ban đầu, ngài có nhắc đến Gioan Tẩy Giả, nhưng sau đó đính chính rằng nhân vật mà ngài vừa chỉ là thánh Giuse. Gioan Tẩy Giả và Hài Nhi Giêsu được biểu tượng hóa bằng hai thánh giá màu vàng. Hai thánh giá dường như tách khỏi thân thể các nhân vật, hướng ra phía trước, tạo cảm giác như đang chuyển động và bước ra bên ngoài.

Chi tiết này gợi lên một ý nghĩa truyền giáo rất sâu sắc: Đức Maria, Chúa Giêsu và Gioan Tẩy Giả không bị khép kín trong một không gian riêng, nhưng dường như đang hướng về phía trước, sẵn sàng đi ra để gặp gỡ thế giới, gặp gỡ mọi người nam nữ. Đây chính là hình ảnh của một Giáo hội không co cụm trong chính mình, nhưng luôn lên đường đến với con người.

Cha cũng lưu ý đến dáng vẻ và tà áo của Đức Maria. So với bà Êlisabét, dáng vẻ của Đức Maria có phần nhẹ nhàng, mềm mại và linh hoạt hơn. Có thể điều này một phần xuất phát từ sự khác biệt về tuổi tác giữa hai người. Tuy nhiên, ngài gợi ra một cách đọc sâu xa hơn: Đức Maria là người hoàn toàn được Lời Chúa chiếm ngự, để cho Lời Chúa thấm nhập vào toàn bộ con người và hướng dẫn từng chuyển động của mình.

Ngài diễn tả đời sống và sứ mạng như một điệu múa. Trong điệu múa ấy, chúng ta không phải là người tự mình quyết định nhịp điệu, nhưng chính Thiên Chúa là Đấng dẫn dắt. Người môn đệ được mời gọi bước theo nhịp điệu của Thiên Chúa, để Người hướng dẫn và cùng Người chuyển động trong sứ mạng.

Một chi tiết khác được cha đặc biệt chú ý là tà áo Đức Maria dường như đang xoay chuyển, giống như một trang sách đang được lật sang trang mới. Hình ảnh này gợi lên niềm xác tín rằng Thiên Chúa luôn mở ra những trang mới trong lịch sử truyền giáo. Người không ngừng viết nên lịch sử ấy, nhưng Người muốn viết cùng với chúng ta. Vì thế, người thừa sai không được áp đặt kế hoạch riêng của mình, nhưng cần biết lắng nghe, nhận ra và bước theo điều Thiên Chúa đang thực hiện.

Qua bức tranh, ngài chia sẻ một lời mời gọi căn bản: sứ mạng là đi ra. Người môn đệ không được ở mãi trong không gian quen thuộc và an toàn của mình, nhưng phải hướng về phía trước, đến với những người đang chờ đợi được gặp gỡ Chúa.

Ba chiều kích của sứ mạng

Cha Nicolas khẳng định lại rằng trình thuật Đức Maria đi viếng bà Êlisabét (Lc 1,39-56) là một trong những bản văn Tin Mừng ngài yêu thích và thường lấy làm mẫu gương cho đời sống truyền giáo của mình. Đặc biệt, ngài nhấn mạnh ba chi tiết ở phần mở đầu, giữa và kết thúc trình thuật. Qua đó, ngài rút ra ba chiều kích căn bản của sứ mạng.

a. Mau mắn lên đường – đừng để người nghèo phải chờ đợi

Tin Mừng kể rằng sau khi đón nhận lời truyền tin, Đức Maria đã “vội vã lên đường” đến miền núi, vào một thành thuộc chi tộc Giuđa, để thăm viếng bà Êlisabét (Lc 1,39). Cha đặc biệt chú ý đến cụm từ “vội vã lên đường”. Đức Maria không chần chừ, không trì hoãn, nhưng lập tức đứng lên và đi đến với người chị họ đang cần sự hiện diện và giúp đỡ của mình.

Từ đó, ngài liên hệ đến thái độ của người thừa sai. Khi biết có những người nghèo đang cần được giúp đỡ, chúng ta không thể cứ ngồi yên trên chiếc ghế của mình, chờ đợi mọi việc thuận tiện rồi mới hành động. Chúng ta cần đứng lên, rời khỏi sự an toàn và quen thuộc, mau mắn đi đến với họ. Đặc biệt, đừng để người nghèo phải chờ đợi. Đừng để những người đang cần được thăm viếng, nâng đỡ và yêu thương phải chờ chúng ta quá lâu. Sứ mạng đòi hỏi một trái tim nhạy bén trước nhu cầu của người khác và một đôi chân sẵn sàng lên đường.

b. Cuộc gặp gỡ – giúp con người gặp được Đức Kitô

Chi tiết thứ hai nằm ở chính cuộc gặp gỡ giữa Đức Maria và bà Êlisabét. Tin Mừng kể rằng khi bà Êlisabét vừa nghe lời Đức Maria chào, đứa con trong bụng bà liền nhảy mừng, và bà được đầy tràn Thánh Thần (Lc 1,41-44).

Cha Nicolas lưu ý rằng đây không đơn thuần chỉ là cuộc gặp gỡ giữa hai người phụ nữ. Ở chiều sâu đức tin, đó còn là cuộc gặp gỡ giữa hai hài nhi: Gioan Tẩy Giả và Đức Giêsu Kitô. Dù Chúa Giêsu vẫn còn trong cung lòng Đức Maria, Người đã hiện diện và trở thành trung tâm của cuộc gặp gỡ. Gioan Tẩy Giả nhận ra sự hiện diện của Chúa và nhảy mừng. Từ đó, cha nhấn mạnh rằng trọng tâm của sứ mạng không chỉ là gặp gỡ con người, giúp đỡ họ hay tổ chức những hoạt động xã hội.

Tất cả những điều ấy đều quan trọng, nhưng mục đích sâu xa hơn là giúp con người có cơ hội gặp gỡ Chúa Giêsu Kitô. Người thừa sai không phải là người tự mình trở thành trung tâm, nhưng là người làm chứng và trở thành nhịp cầu để người khác nhận ra sự hiện diện của Chúa. Cuộc gặp gỡ đích thực với Chúa sẽ khơi dậy niềm vui, như Gioan Tẩy Giả đã nhảy mừng trong lòng mẹ mình. Vì thế, có thể nói rằng trái tim của sứ mạng truyền giáo chính là cuộc gặp gỡ với Đức Kitô. Mọi hoạt động truyền giáo cần hướng đến cuộc gặp gỡ ấy.

c. Ở lại với con người – dành thời gian để đồng hành và phục vụ

Chi tiết thứ ba nằm ở cuối trình thuật. Thánh Luca ghi lại rằng Đức Maria đã ở lại với bà Êlisabét khoảng ba tháng rồi mới trở về nhà mình (Lc 1,56).

Cha Nicolas cho rằng đây là một chi tiết rất quan trọng, nhưng đôi khi chúng ta lại ít chú ý. Đức Maria không chỉ đến thăm, chào hỏi rồi lập tức ra về. Mẹ đã ở lại, dành thời gian sống bên cạnh bà Êlisabét và phục vụ bà. Từ kinh nghiệm truyền giáo của mình, cha chia sẻ rằng người thừa sai không thể chỉ đến với một cộng đoàn, hoàn thành công việc của mình rồi nhanh chóng trở về. Chẳng hạn, nếu một linh mục đến một làng để dâng Thánh lễ, sau đó lập tức lên xe trở về nhà xứ, thì như thế vẫn chưa đủ. Ngài cần biết ở lại, trò chuyện với người dân, lắng nghe những câu chuyện của họ, tìm hiểu hoàn cảnh và những nhu cầu thực tế của cộng đoàn.

Sứ mạng không chỉ đòi hỏi chúng ta biết lên đường, mà còn cần biết ở lại. Bởi vì muốn hiểu con người, chúng ta phải dành thời gian cho họ; muốn đồng hành với họ, chúng ta phải hiện diện trong cuộc sống của họ. Sự hiện diện ấy không chỉ là một cuộc viếng thăm bên ngoài, nhưng là sự gần gũi, chia sẻ và phục vụ. Như vậy, qua việc Đức Maria ở lại với bà Êlisabét ba tháng, chúng ta nhận ra rằng truyền giáo không phải là một hoạt động nhất thời, nhưng là một hành trình đồng hành với con người.

Trở thành người đi thăm viếng những ai đang mong chờ gặp Chúa

Từ ba chi tiết trên, cha Nicolas đưa ra một cách diễn tả rất đẹp về sứ mạng:

« La mission, c’est être le visiteur de ceux qui attendent une rencontre avec le Seigneur. On est comme des ambassadeurs, on est des visiteurs de ceux qui attendent une rencontre avec le Seigneur. »

Có thể tạm hiểu:

“Sứ mạng là trở thành những người đi thăm viếng những ai đang mong chờ được gặp gỡ Chúa. Chúng ta như những sứ giả, được sai đến với những người đang chờ đợi cuộc gặp gỡ ấy.”

Đây là một cách diễn tả cô đọng nhưng rất sâu sắc về căn tính người thừa sai. Người thừa sai là người lên đường đến với những ai đang chờ đợi, mang lấy thái độ gần gũi và phục vụ, để qua sự hiện diện và chứng tá của mình, người khác có thể nhận ra tình yêu và sự hiện diện của Thiên Chúa.

Thật vậy, người thừa sai không đến để áp đặt, cũng không đến để đặt mình làm trung tâm. Họ đến như những sứ giả, với sự khiêm tốn và lòng yêu mến, để giúp con người mở lòng đón nhận cuộc gặp gỡ với Chúa.

Như vậy, chúng ta có thể nói đến ba chuyển động của người môn đệ thừa sai: Mau mắn lên đường; nghĩa là đứng dậy và đi đến với con người; không để người nghèo và những người đang cần được giúp đỡ phải chờ đợi. Giúp con người gặp gỡ Đức Kitô; nghĩa là đưa cuộc gặp gỡ nhân loại đến chiều sâu thiêng liêng, nơi con người nhận ra sự hiện diện của Chúa và tìm thấy niềm vui. Biết ở lại và đồng hành; nghĩa là dành thời gian sống với con người, lắng nghe, tìm hiểu hoàn cảnh và phục vụ những nhu cầu cụ thể của họ.

Ba chuyển động này bổ túc cho nhau: lên đường để gặp gỡ, gặp gỡ để dẫn đến Đức Kitô, và ở lại để đồng hành trong tình yêu thương. Đó không phải là ba công việc tách biệt, nhưng là ba chiều kích của cùng một thái độ truyền giáo.

3. Ý nghĩa của ơn cứu độ thế gian

Tiếp tục phần chia sẻ, cha Nicolas đặt ra một câu hỏi căn bản: Khi nói đến ơn cứu độ dành cho muôn dân, hay ơn cứu độ của toàn thể thế gian, chúng ta cần hiểu điều gì? Theo cha, nếu muốn diễn tả một cách đơn giản nhưng căn bản, có thể nói rằng ơn cứu độ thế gian bao hàm hai chiều kích gắn bó mật thiết với nhau: sự hiệp nhất của toàn thể nhân loại và sự kết hợp với Thiên Chúa.

Trước hết, ơn cứu độ hướng đến sự hiệp nhất của toàn thể nhân loại. Thiên Chúa không muốn con người sống trong chia rẽ, hận thù, đối nghịch hay loại trừ nhau. Trái lại, Người muốn quy tụ tất cả mọi người thành một gia đình nhân loại, nơi mọi người biết đón nhận, yêu thương và sống tình huynh đệ với nhau. Vì thế, công trình cứu độ không chỉ là việc cứu từng cá nhân riêng lẻ, nhưng còn là việc chữa lành những đổ vỡ trong các mối tương quan giữa con người với nhau, để toàn thể nhân loại được hiệp nhất.

Chiều kích thứ hai của ơn cứu độ là sự kết hợp giữa con người với Thiên Chúa. Con người được cứu độ không chỉ để sống hòa thuận với nhau, nhưng còn được mời gọi bước vào mối tương quan hiệp thông với Thiên Chúa. Nhờ Đức Giêsu Kitô, con người được giao hòa với Thiên Chúa, được đón nhận vào sự sống của Người và được sống trong tình yêu của Người.

Cha Nicolas nhấn mạnh rằng hai chiều kích này không thể tách rời nhau. Sự hiệp nhất giữa con người với nhau phải bắt nguồn từ sự hiệp thông với Thiên Chúa; đồng thời, sự kết hợp đích thực với Thiên Chúa cũng phải được thể hiện qua tình yêu thương và sự hiệp nhất với tha nhân. Không thể nói mình yêu mến Thiên Chúa mà lại thờ ơ, khước từ hay gây chia rẽ với anh chị em mình. Để làm sáng tỏ điều này, có thể liên hệ đến giáo huấn của Công đồng Vaticanô II trong Hiến chế tín lý Lumen gentium, số 1. Công đồng trình bày Giáo hội như dấu chỉ và khí cụ của sự kết hợp mật thiết với Thiên Chúa cũng như sự hiệp nhất của toàn thể nhân loại.

Từ đó, có thể hiểu rằng sứ mạng truyền giáo không chỉ nhằm đưa thêm nhiều người đến với Giáo hội, nhưng sâu xa hơn, là cộng tác vào công trình cứu độ của Thiên Chúa: giúp con người được gặp gỡ Người, được kết hợp với Người, đồng thời xây dựng sự hiệp nhất và tình huynh đệ giữa mọi người.

4. Kinh nghiệm truyền giáo: từ sự hiệp nhất cộng đồng đến việc khám phá Thiên Chúa

Sau khi trình bày hai chiều kích căn bản của ơn cứu độ, cha Nicolas chia sẻ kinh nghiệm truyền giáo của mình khi đến sống và làm việc tại các buôn làng miền núi.

Cha cho biết, khi đến với những cộng đồng này, cha nhận thấy việc xây dựng sự hiệp nhất giữa con người với nhau dường như khá tự nhiên, bởi vì họ cùng một dân tộc, cùng chia sẻ những niềm tin và những giá trị chung. Cha nhận thấy các buôn làng có khả năng tự nhiên trong việc quy tụ mọi người lại với nhau. Vì thế, ban đầu cha nghĩ rằng việc xây dựng sự hiệp nhất giữa con người với nhau không phải là điều quá khó khăn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy mọi sự không hề đơn giản như chúng ta vẫn nghĩ.

Từ kinh nghiệm ấy, cha dần nhận ra rằng, nếu sự hiệp nhất giữa con người với nhau đã phần nào hiện diện trong đời sống cộng đồng, thì điều quan trọng hơn trong công cuộc truyền giáo của cha là giúp con người khám phá mối tương quan giữa trái tim họ với Thiên Chúa, hay nói cách khác, giúp họ nhận ra dung mạo của Thiên Chúa.

Nhưng làm thế nào để giúp những người chưa biết Thiên Chúa khám phá ra Người?

Theo cha, trước hết, chúng ta phải biết yêu thương con người. Cha liên hệ đến trình thuật sáng tạo trong sách Sáng Thế, khi Thiên Chúa nhìn mọi sự Người đã dựng nên và thấy rằng tất cả đều tốt đẹp (St 1,31). Từ đó, cha nhấn mạnh rằng chúng ta cần biết chiêm ngưỡng, trân trọng và nhận ra vẻ đẹp nơi con người. Chúng ta cần giúp họ nhận ra rằng họ thật đẹp, rằng nơi mỗi người đều có một sự tốt lành, bởi vì họ là thụ tạo của Thiên Chúa.

Nói cách khác, muốn giúp con người khám phá dung mạo Thiên Chúa, trước hết chúng ta phải thực sự yêu thương họ và giúp họ cảm nghiệm được tình yêu ấy. Chính khi được yêu thương, được đón nhận và được trân trọng, con người có thể dần nhận ra dung mạo của Thiên Chúa, Đấng là nguồn mạch mọi tình yêu và sự tốt lành.

Cha còn nhấn mạnh rằng sau khi xây dựng được mối tương quan yêu thương, người thừa sai cần tiếp tục đồng hành với con người bằng lời cầu nguyện và những việc phục vụ cụ thể. Khi đã thực sự yêu thương con người bằng một tình yêu chân thành, chúng ta mới có thể giúp họ khám phá những bước tiếp theo trên hành trình đức tin, chẳng hạn như học cầu nguyện, thực hành đời sống thiêng liêng và đón nhận những hướng dẫn mà Giáo hội vẫn đề nghị cho những người dự tòng cũng như những người đang trở về với Thiên Chúa.

Như vậy, việc loan báo Tin Mừng không thể chỉ dừng lại ở những lời giảng dạy hay những hoạt động bên ngoài. Người thừa sai cần giúp con người từng bước cảm nghiệm tình yêu Thiên Chúa qua chính cách sống, cách ứng xử và sự hiện diện của mình. Từ kinh nghiệm được yêu thương, họ có thể mở lòng đón nhận lời mời gọi cầu nguyện, khám phá đời sống đức tin và tiến sâu hơn vào mối tương quan với Thiên Chúa.

5. Tình yêu thương – con đường dẫn con người đến với Thiên Chúa

Từ những kinh nghiệm truyền giáo được chia sẻ, có thể nhận thấy rằng các chiều kích của sứ mạng luôn gắn bó mật thiết với nhau. Người thừa sai được mời gọi xây dựng sự hiệp nhất giữa con người với nhau, giúp họ khám phá và bước vào sự hiệp thông với Thiên Chúa. Để thực hiện điều đó, trước hết cần có một con tim biết yêu thương, một sự hiện diện gần gũi và một tinh thần sẵn sàng phục vụ.

Tình yêu thương không chỉ là một thái độ tốt đẹp trong tương quan giữa người với người, nhưng còn là con đường giúp con người nhận ra Thiên Chúa. Khi chúng ta thực sự yêu thương một người, trân trọng phẩm giá của họ và giúp họ cảm nghiệm được tình yêu ấy, chúng ta đang mở ra cho họ cơ hội khám phá rằng cuộc đời họ có giá trị, họ được đón nhận và họ không bị bỏ rơi. Qua kinh nghiệm ấy, họ có thể dần nhận ra Thiên Chúa là Đấng yêu thương và luôn hiện diện trong cuộc đời mình.

Vì thế, việc phục vụ con người, đồng hành với họ trong những khó khăn thường ngày, quan tâm đến những nhu cầu vật chất cũng như tinh thần của họ chính là những cách thức cụ thể để làm chứng cho Tin Mừng. Sau khi xây dựng được mối tương quan yêu thương và tin tưởng, người thừa sai có thể tiếp tục đồng hành với họ bằng lời cầu nguyện, hướng dẫn họ khám phá đời sống thiêng liêng và từng bước tiến vào mối tương quan thân tình với Thiên Chúa.

Tạm kết

Khép lại những nội dung chia sẻ, cha Nicolas Lefébure muốn nhấn mạnh một cái nhìn rộng mở về sứ mạng loan báo Tin Mừng. Người thừa sai không thể tự giới hạn mình trong những công việc mục vụ quen thuộc, nhưng cần nhạy bén trước những nhu cầu cụ thể của con người, biết tìm kiếm những sáng kiến mới và can đảm mở ra những hướng phục vụ khác nhau. Tuy nhiên, mọi sáng kiến và hoạt động tông đồ đều phải quy hướng về cùng một mục tiêu: cộng tác vào công trình cứu độ của Thiên Chúa, nghĩa là xây dựng sự hiệp nhất giữa toàn thể nhân loại và giúp con người bước vào sự hiệp thông với Người. Muốn thực hiện sứ mạng ấy, người thừa sai trước hết phải có một con tim biết chạnh lòng thương như Chúa Giêsu, biết trân trọng vẻ đẹp và phẩm giá của mỗi con người, đồng thời sẵn sàng đến gần, lắng nghe, yêu thương và phục vụ họ. Chính từ sự hiện diện gần gũi và tình yêu chân thành ấy, những sáng kiến truyền giáo mới có thể nảy sinh và trở thành những hành động cụ thể.

Lời Chúa Giêsu nói với các môn đệ: “Chính anh em hãy cho họ ăn” vẫn luôn vang lên như một lời mời gọi dành cho mỗi người đang dấn thân trong sứ mạng hôm nay. Đó là lời mời gọi không chỉ nhìn thấy nhu cầu của con người, nhưng còn biết nhận lấy trách nhiệm, sáng tạo những phương thức phục vụ và cộng tác để làm cho tình yêu Thiên Chúa được hiện diện giữa thế gian.

 

PHẦN HỎI ĐÁP VỚI CHA NICOLAS LEFÉBURE, MEP

 

Sau bài chia sẻ, cha Nicolas cũng dành thời giờ để anh em chủng sinh có một vài câu hỏi. Trong phần trả lời, ngài tiếp tục khẳng định những điểm căn bản nói trên đồng thời mở ra những khía cạnh khá sâu sắc và thú vị. Sau đây là ba câu hỏi của các chủng sinh và phần tóm lược câu trả lời của cha Nicolas

Câu hỏi 1. Làm thế nào để thực hiện sứ mạng truyền giáo mà không làm thay đổi văn hóa của một dân tộc, nhưng vẫn tôn trọng và qua chính nền văn hóa ấy dẫn con người đến với Thiên Chúa?

Trả lời:

Một điều rất quan trọng mà chúng ta cần phải hiểu rõ: truyền giáo không phải là tìm cách thay đổi một nền văn hóa, nhưng là giúp con người xây dựng mối tương quan giữa trái tim họ với Thiên Chúa, qua việc khám phá dung mạo của Đức Giêsu Kitô.

Hai điều này hoàn toàn khác nhau. Trong xã hội hiện đại, người ta thường nghĩ rằng hoạt động truyền giáo có thể gây tổn hại, thậm chí phá hủy những nền văn hóa địa phương. Trong một thời gian dài, người ta vẫn có cái nhìn như thế: truyền giáo đồng nghĩa với việc làm biến đổi hoặc xóa bỏ những nét văn hóa riêng của các dân tộc bản địa.

Tuy nhiên, chúng ta cần phân biệt rõ hai bình diện: văn hóa và đức tin không phải là một. Sứ mạng truyền giáo không nhằm áp đặt một nền văn hóa khác, cũng không buộc người dân phải từ bỏ những phong tục, tập quán và căn tính văn hóa của mình để tiếp nhận một lối sống xa lạ.

Sứ mạng truyền giáo trước hết thuộc về bình diện các mối tương quan, đặc biệt là mối tương quan giữa con người với Thiên Chúa. Chúng ta đến để giúp con người khám phá dung mạo Đức Giêsu Kitô, nhận ra tình yêu của Thiên Chúa và từng bước xây dựng mối tương quan cá vị với Người.

Vì thế, chúng ta hoàn toàn có thể loan báo Tin Mừng mà không phá hủy văn hóa địa phương. Trái lại, Tin Mừng có thể đi vào lòng một nền văn hóa, giúp những giá trị tốt đẹp của nền văn hóa ấy được phát triển và đạt đến sự viên mãn trong Đức Kitô.

Người châu Á sẽ sống mối tương quan với Thiên Chúa theo cách thức phù hợp với nền văn hóa Á Đông; người châu Phi cũng có cách thức riêng của mình; người châu Âu cũng vậy. Mỗi dân tộc đều có thể gặp gỡ Thiên Chúa và sống đức tin bằng chính ngôn ngữ, truyền thống và căn tính văn hóa của mình.

Điều mới mẻ mà Tin Mừng mang đến không phải là một nền văn hóa mới để thay thế nền văn hóa cũ, nhưng chính là mối tương quan mới giữa con người với Thiên Chúa nhờ Đức Giêsu Kitô.

Do đó, khi đến với một cộng đoàn mới, người truyền giáo cần thay đổi cách nhìn và cách tiếp cận. Điều quan trọng là phải biết gặp gỡ con người ngay trong môi trường sống, trong truyền thống và nền văn hóa của họ. Chúng ta không đến để làm cho mọi người trở nên giống mình, nhưng để giúp họ gặp gỡ Đức Kitô ngay trong chính cuộc sống của họ.

Tôn trọng kho tàng của tổ tiên

Có lẽ chúng ta cũng cần thay đổi cách sử dụng từ ngữ. Thay vì chỉ nói đến văn hóa, chúng ta có thể dùng một cách diễn đạt gần gũi và sâu sắc hơn: kho tàng của tổ tiên (le trésor des anciens).

Bởi vì văn hóa chính là kho tàng mà các thế hệ cha ông đã gìn giữ, vun đắp và truyền lại cho con cháu. Đó không chỉ là những phong tục, tập quán hay cách sinh hoạt, nhưng còn là những giá trị, kinh nghiệm sống, truyền thống và ký ức làm nên căn tính của một cộng đoàn.

Khi ý thức được rằng những gì người dân đang gìn giữ chính là kho tàng của tổ tiên để lại, người truyền giáo sẽ không nhìn những điều ấy như những gì cần phải phá bỏ hay thay thế. Trái lại, chúng ta được mời gọi biết trân trọng, tìm hiểu và tôn trọng kho tàng ấy.

Tôi muốn nhấn mạnh một điều rất đáng suy nghĩ: nếu chúng ta không tôn trọng kho tàng của tổ tiên, chúng ta sẽ làm tổn thương chính những con người đang gìn giữ kho tàng ấy.

Và một khi con người đã bị tổn thương, bị xúc phạm và cảm thấy căn tính của mình không được tôn trọng, làm sao họ có thể mở lòng để đón nhận sứ điệp Tin Mừng? Làm sao một người có thể lắng nghe lời loan báo về tình yêu Thiên Chúa khi chính họ lại cảm thấy mình không được người loan báo tôn trọng và yêu thương?

Vì thế, tôn trọng kho tàng của tổ tiên không chỉ là một thái độ lịch sự hay một cách ứng xử phù hợp trong giao tiếp truyền giáo. Đó còn là một đòi hỏi căn bản của việc gặp gỡ con người. Khi trân trọng những gì tổ tiên đã truyền lại cho một cộng đoàn, chúng ta cũng đang tôn trọng chính những con người thuộc về cộng đoàn ấy.

Người truyền giáo không đến để phá bỏ tất cả những gì người dân đang có, cũng không đến để thay thế kho tàng của tổ tiên bằng một khuôn mẫu văn hóa xa lạ. Chúng ta đến để gặp gỡ, lắng nghe, trân trọng và đồng hành với họ; từ đó giúp họ khám phá Đức Giêsu Kitô ngay trong hoàn cảnh sống và truyền thống của mình.

Tin Mừng đem đến sự phong phú mới và tôn trọng tự do của con người

Dĩ nhiên, khi đến với một cộng đoàn, chúng ta không thể nghĩ rằng mọi điều trong truyền thống của họ đều cần phải thay đổi. Trong bất cứ nền văn hóa nào cũng có thể tồn tại những điều chưa tốt, những tập tục cần được thanh luyện hoặc những quan niệm chưa phù hợp với Tin Mừng. Tuy nhiên, sứ mạng của chúng ta không phải là đến để phá bỏ toàn bộ kho tàng mà tổ tiên đã truyền lại.

Trái lại, chúng ta đến để đem đến một sự phong phú mới: tình yêu và lòng thương xót của Thiên Chúa được mặc khải nơi Đức Giêsu Kitô. Khi đón nhận Tin Mừng, con người có thể dần dần được biến đổi, được thanh luyện và trưởng thành hơn trong ơn gọi làm người cũng như trong mối tương quan với Thiên Chúa.

Tin Mừng không đến để xóa bỏ căn tính của một dân tộc, nhưng để giúp con người khám phá một chân trời mới ngay trong chính cuộc sống của mình. Những gì tốt đẹp trong kho tàng của tổ tiên vẫn có thể được trân trọng và phát huy; những gì chưa phù hợp thì dần dần được soi sáng và thanh luyện dưới ánh sáng Tin Mừng.

Từ đây, chúng ta cũng cần lưu ý đến một vấn đề rất quan trọng khác: sự tự do của con người trong Giáo hội.

Tôi rất trân trọng sự tự do mà Giáo hội dành cho mỗi người. Trong hành trình phân định ơn gọi, anh em sẽ dần khám phá ra sự tự do rất lớn ấy. Chính mỗi người là người cảm nhận lời mời gọi của Thiên Chúa, và sẽ có những người đồng hành giúp mình phân định, nhận ra tiếng Chúa và hiểu rõ hơn con đường mình được mời gọi bước theo.

Tuy nhiên, quyết định cuối cùng để đi theo Đức Giêsu trong đời sống linh mục vẫn phải là quyết định của chính mỗi người. Không ai có thể quyết định thay anh em. Người khác có thể hướng dẫn, đồng hành, giúp đỡ và soi sáng, nhưng chính anh em phải tự do đưa ra quyết định dấn thân theo tiếng gọi mà mình nhận ra.

Có thể những người bên ngoài nhìn vào Giáo hội và nghĩ rằng trong Giáo hội không có nhiều tự do, rằng đời sống Giáo hội có quá nhiều quy định và khuôn khổ. Nhưng thực tế không hẳn như vậy. Giáo hội rất tôn trọng sự chọn lựa của mỗi người. Chính mỗi người phải tự do đón nhận đức tin, tự do hoán cải và tự do đáp lại lời mời gọi của Thiên Chúa.

Thiên Chúa không cưỡng ép con người phải tin. Người để cho con người được tự do đáp lại tình yêu của Người. Giáo hội cũng được mời gọi tôn trọng sự tự do ấy nơi con cái mình.

Như vậy, trong sứ mạng truyền giáo, chúng ta cần tôn trọng hai điều: một là kho tàng văn hóa mà các dân tộc đã được thừa hưởng từ tổ tiên; hai là sự tự do của mỗi con người trong hành trình đón nhận đức tin.

Chúng ta không đến để áp đặt một sự thay đổi từ bên ngoài, nhưng để mở ra một cuộc gặp gỡ, qua đó con người có thể tự do đón nhận tình yêu của Thiên Chúa.

Câu hỏi 2. Đâu là trở ngại lớn nhất mà cha gặp phải trong những năm đầu truyền giáo cho các sắc dân miền núi Thái Lan?

Trả lời:

Có lẽ chúng ta cần phân biệt giữa một khó khăn xuất hiện ngay từ ban đầu và một trở ngại mà người ta cảm nhận trong suốt hành trình truyền giáo. Không nhất thiết phải nói rằng khó khăn ấy đã xuất hiện ngay từ đầu. Thật ra, lúc khởi đầu, mọi sự có thể diễn ra khá dễ dàng, tôi không gặp trở ngại nào đáng kể. Nhưng có một khó khăn khác, một trở ngại mà tôi cảm nhận cách liên tục, luôn hiện diện trong suốt quá trình truyền giáo.

Những điểm tương đồng trong việc phục vụ giữa người Kitô hữu và người Phật tử

Tôi nhớ có một lần, một phóng viên của đài KTO đến thực hiện phóng sự tại nơi tôi truyền giáo. Khi biết trong ngôi làng có một ngôi chùa Phật giáo, anh ấy ngỏ ý muốn đến thăm nơi này.

Tôi quen vị tu sĩ Phật giáo đang sống tại đó. Chúng tôi vốn là bạn bè, nên tôi đã cùng phóng viên đến thăm ngôi chùa.

Ngôi chùa ấy có một mối liên hệ đặc biệt với cộng đồng địa phương, bởi vì vị tu sĩ trụ trì là người con của chính ngôi làng đó. Trong chuyến thăm, người phóng viên đặt cho vị tu sĩ một câu hỏi khá quen thuộc:

“Đâu là sự khác biệt giữa Kitô giáo và Phật giáo?”

Vị tu sĩ trả lời rằng hai tôn giáo có những điểm khá giống nhau, rồi ngài giải thích bằng những câu chuyện rất cụ thể trong đời sống hằng ngày của dân làng.

Trước hết, vào mùa mưa, những trận mưa bão thường làm hư hỏng các con đường trong làng. Khi ấy, vị tu sĩ cùng với những người dân địa phương, trong đó có cả tôi, mang cuốc, xẻng và các dụng cụ cần thiết ra sửa chữa đường sá. Công việc ấy không dành riêng cho một nhóm người nào, nhưng nhằm phục vụ tất cả mọi người trong làng, để ai cũng có đường đi lại thuận tiện.

Vị tu sĩ cũng nhắc đến ngôi trường do tôi điều hành. Ngôi trường ấy không chỉ dành cho con em các gia đình Công giáo, nhưng mở cửa đón nhận tất cả các em, dù các em thuộc gia đình Phật giáo, Kitô giáo hay theo tín ngưỡng truyền thống của dân làng. Đó là mái trường dành cho mọi người, không phân biệt niềm tin tôn giáo.

Rồi có một lần, các gia đình trong làng gặp khó khăn vì thiếu muối, một nhu yếu phẩm rất cần thiết trong đời sống hằng ngày. Vị tu sĩ đến gặp tôi và hỏi liệu tôi có một khoản kinh phí nhỏ nào không để có thể mua muối tặng cho các gia đình. May mắn là tôi có sẵn một khoản ngân sách. Hai chúng tôi cùng mua những bao muối, rồi chính vị tu sĩ Phật giáo và tôi đã cùng phân phát cho các gia đình trong làng.

Qua những câu chuyện ấy, vị tu sĩ muốn cho người phóng viên thấy rằng, dù khác nhau về niềm tin và tôn giáo, người Kitô hữu và người Phật tử vẫn có thể cùng chung tay phục vụ cộng đồng, giúp đỡ những người đang gặp khó khăn và chăm lo cho lợi ích chung.

Những việc làm ấy cho thấy chúng ta có thể cùng nhau thực hiện rất nhiều điều tốt đẹp. Chúng ta có thể cùng sửa chữa đường sá, chăm lo cho trường học, giúp đỡ những gia đình nghèo khó và phục vụ mọi người trong làng, bất kể họ thuộc tôn giáo nào.

Trở ngại sâu xa: con người chưa nhận ra ân sủng của Thiên Chúa

Tuy nhiên, theo tôi, chính ở đây lại xuất hiện một thách đố quan trọng trong sứ mạng truyền giáo. Người ta nhìn thấy những việc tốt đẹp mà các tôn giáo cùng thực hiện, nhưng đôi khi chưa nhận ra điều sâu xa làm nên đời sống Kitô hữu: đó là ân sủng đến từ Thiên Chúa.

Trong đời sống tôn giáo, người ta cũng cố gắng sống theo những nguyên tắc và kỷ luật của mình, thực hành những việc thiện và làm những điều tốt lành. Xét trên bình diện những hành động cụ thể, người Kitô hữu và người Phật tử có thể làm những việc rất giống nhau: cùng sửa chữa đường sá, cùng chăm lo cho trường học, cùng giúp đỡ những gia đình nghèo khó.

Nếu chỉ nhìn vào những công việc bên ngoài, người ta dễ đi đến kết luận rằng các tôn giáo đều giống nhau, đều hướng con người đến điều thiện. Nhưng đối với người Kitô hữu, những việc tốt lành không chỉ là kết quả của nỗ lực cá nhân hay việc tuân giữ một kỷ luật đạo đức. Đó còn là hoa trái của ân sủng Thiên Chúa, Đấng đến cư ngụ trong tâm hồn, biến đổi con người và giúp họ bước vào mối tương quan với Người.

Điều quan trọng là giúp con người khám phá ra mối tương quan ấy, nhận ra ân sủng Thiên Chúa đang hoạt động trong đời sống người Kitô hữu. Nếu người ta chỉ dừng lại ở nhận định rằng đạo nào cũng tốt, tôn giáo nào cũng dạy làm việc thiện, thì họ mới chỉ nhìn thấy những biểu hiện bên ngoài mà chưa đi sâu vào điều cốt yếu của đức tin Kitô giáo.

Người truyền giáo gieo hạt giống, nhưng Chúa Thánh Thần mới là Đấng làm cho hạt giống lớn lên

Tôi nhớ có một người phụ nữ bán cá ở chợ. Chị là một Phật tử, nhưng trước đây từng là học sinh của ngôi trường Công giáo Thánh Nicolass ở Pizzanello. Mỗi lần gặp tôi, chị thường nhắc lại những kỷ niệm đẹp về ngôi trường cũ. Chị nhớ những ngày tháng vui tươi khi còn đi học, đặc biệt là những dịp mừng lễ Giáng Sinh tại trường. Chị thường nói rằng thời gian học ở ngôi trường Công giáo thật tốt đẹp và để lại trong chị nhiều niềm vui, nhiều ký ức đáng quý. Chị cũng thường nói với tôi rằng tôi là một linh mục tốt lành, bởi vì tôi mua rất nhiều cá để giúp đỡ mọi người và tổ chức những dịp Giáng Sinh thật vui cho các học sinh. Thế nhưng, dù có những tình cảm tốt đẹp và sự gắn bó với môi trường Kitô giáo như thế, chị vẫn chưa thực sự đón nhận Tin Mừng và bước vào đời sống Kitô hữu.

Qua câu chuyện này, tôi muốn nói đến một thực tế trong sứ mạng truyền giáo: chúng ta có thể làm rất nhiều việc, có thể xây dựng trường học, phục vụ cộng đồng, đem lại niềm vui và để lại những ký ức tốt đẹp trong lòng người khác. Tuy nhiên, không phải lúc nào những điều ấy cũng dẫn người ta đến việc đón nhận đức tin. Đó là lý do tại sao chúng ta cần ý thức rằng tác nhân chính của sứ mạng truyền giáo không phải là chúng ta, nhưng là Chúa Thánh Thần.

Người truyền giáo không thể tự mình làm cho người khác tin. Chúng ta có thể hiện diện, phục vụ, yêu thương, làm nhiều việc tốt đẹp và gieo những hạt giống Tin Mừng, nhưng không thể thay thế công việc của ân sủng. Chính Chúa Thánh Thần mới là Đấng hoạt động trong tâm hồn con người, giúp họ mở lòng đón nhận ân sủng mà Thiên Chúa ban tặng, đến cư ngụ và biến đổi cuộc đời họ. Vì thế, bên cạnh việc hiện diện, phục vụ và đồng hành với mọi người, chúng ta cần phải cầu nguyện thật nhiều với Chúa Thánh Thần. Chúng ta gieo hạt giống, nhưng chính Người mới làm cho hạt giống ấy nảy mầm và sinh hoa kết trái trong tâm hồn mỗi người.

Trở ngại lớn nhất đối với sứ mạng: những chia rẽ ngay trong Giáo hội

Có một điều khác mà tôi muốn nhấn mạnh với anh em. Ở bất cứ nơi nào, trở ngại lớn nhất đối với công cuộc truyền giáo không phải là sự khác biệt về văn hóa, cũng không phải là vấn đề tự do hay những khó khăn đến từ môi trường bên ngoài.

Trở ngại lớn nhất đối với sứ mạng đôi khi lại nằm ngay trong chính chúng ta: đó là những chia rẽ trong Giáo hội, sự thiếu hiệp thông và thiếu gắn kết giữa những người Kitô hữu.

Khi những người Kitô hữu không sống hiệp thông với nhau, khi trong cộng đoàn vẫn tồn tại những bất đồng và chia rẽ, chúng ta đang tạo nên một phản chứng trước mặt những người mà chúng ta muốn loan báo Tin Mừng. Thay vì giúp người khác nhận ra tình yêu và sự hiệp nhất mà Đức Giêsu Kitô đem đến, chính đời sống thiếu hiệp nhất của chúng ta lại trở thành một chướng ngại cho sứ mạng.

Vì thế, chúng ta cần ý thức rằng muốn loan báo Tin Mừng cho thế giới, trước hết chính chúng ta phải sống hiệp thông với nhau. Sự hiệp nhất trong Giáo hội không chỉ là điều cần thiết cho đời sống cộng đoàn, nhưng còn là một chứng tá thiết yếu của người môn đệ thừa sai.

Câu hỏi 3. Sau nhiều năm thi hành sứ mạng tại Thái Lan, Campuchia và Lào, cha đã có nhiều mối liên hệ gần gũi với Giáo hội Việt Nam. Hiện nay, tại Nhà MEP cũng có nhiều linh mục Việt Nam đang theo học. Cha cũng hiểu phần nào về người Việt. Vậy, cha muốn nhắn gửi điều gì về sứ mạng thừa sai đến với chúng con, những chủng sinh của Giáo hội Việt Nam nói chung và của Giáo phận Kon Tum nói riêng?

Trả lời:

Trước đây, đã có hàng chục linh mục thừa sai MEP hiện diện tại Thái Lan cũng như tại nhiều quốc gia khác ở châu Á. Còn ngày nay, số lượng các nhà truyền giáo của chúng tôi không còn đông đảo như trước. Vì thế, chúng tôi phải tìm kiếm những cách thức khác để đồng hành với các Giáo hội địa phương. Một trong những phương thức ấy là góp phần vào việc đào tạo ở cấp đại học cho các linh mục của những Giáo hội này.

Trước đây, chúng tôi đồng hành với các Giáo hội bằng cách gửi các linh mục người Pháp đến phục vụ trực tiếp tại địa phương. Nhưng ngày nay, vì nhân sự không còn nhiều, chúng tôi đồng hành bằng một cách thức khác: hỗ trợ việc đào tạo và học tập của các linh mục. Đó là lý do mang tính thực tiễn, có phần kỹ thuật. Tuy nhiên, tôi nghĩ còn có một lý do sâu xa hơn, đó là tính phổ quát của Giáo hội.

Đây thực sự là điều rất quan trọng. Anh em biết rằng từ Công giáo có nghĩa là phổ quát. Vì thế, một Giáo hội không nên khép kín trong chính mình. Tôi nghĩ rằng việc tạo điều kiện cho các linh mục xuất thân từ một quốc gia đến học hỏi thần học, Kinh Thánh và phụng vụ trong một bối cảnh văn hóa khác là một sự phục vụ rất ý nghĩa. Bởi lẽ, việc đào sâu và hiểu biết đức tin cần phải được mở rộng. Mầu nhiệm Kitô giáo không chỉ có thể được nhìn nhận theo một khuôn mẫu duy nhất hay chỉ theo một cách thức duy nhất. Giữa các Giáo hội và các nền văn hóa luôn có sự phong phú và bổ túc cho nhau. Tính phổ quát của Giáo hội đòi hỏi chúng ta phải mở lòng đón nhận những cách suy tư khác nhau.

Khi các linh mục đến từ những quốc gia và nền văn hóa khác nhau cùng học hỏi, chia sẻ và đào sâu đức tin, chính Giáo hội cũng được phong phú hơn. Mỗi người có thể đóng góp những kinh nghiệm, cách nhìn và sự hiểu biết xuất phát từ truyền thống của Giáo hội địa phương mình.

Vì vậy, nếu phải nói ngắn gọn, lý do trước mắt và mang tính thực tiễn là để bù đắp phần nào cho sự thiếu hụt nhân sự của chúng tôi: chúng tôi sẽ hỗ trợ các Giáo hội bằng một cách thức khác. Nhưng lý do sâu xa hơn chính là phục vụ tính phổ quát của Giáo hội, giúp các Giáo hội địa phương gặp gỡ, học hỏi và làm phong phú lẫn nhau trong cùng một đức tin.

****

Cuối cùng cha Phêrô, đại diện các cử tọa gửi lời cảm ơn cha Nicolas. Ngài cũng nhắn gửi rằng, Chủng viện Thừa sai Kon Tum được thành lập từ năm 1935 bởi chính Đức Giám mục và các linh mục thừa sai của Hội Thừa sai Hải ngoại Paris, theo chính mô hình và phương châm của Chủng viện MEP. Các chiều kích trong châm ngôn của Hội vẫn được bảo toàn trong chương trình huấn luyện của Chủng viện Thừa sai Kon Tum, để phục vụ cho Giáo phận Kon Tum mà cho đến nay vẫn là Giáo phận truyền giáo. Cha Nicolas đã rất cảm kích vì biết điều này.

Buổi gặp mặt kết thúc nhẹ nhàng với lời Kinh Salve Regina và phép lành của vị linh mục thừa sai. Mến chúc cha có những ngày tốt lành tại Việt Nam.

Sau đây là một vài hình ảnh:

 

Ban truyền thông CVTSKT