Trong bài giảng Thánh lễ, Đức cha Giuse Nguyễn Đức Cường mời gọi các giáo lý viên (GLV) noi gương Cha thánh Vianney, để việc dạy giáo lý không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức đức tin, nhưng trước hết là dẫn đưa con người đến cuộc gặp gỡ sống động với Đức Giêsu Kitô. Người giáo lý viên được mời gọi trở thành chứng nhân của Tin mừng, sống điều mình giảng dạy, để chính đời sống của mình trở thành “bài giáo lý” thuyết phục nhất. Khi giáo lý viên kết hợp mật thiết với Chúa Kitô, họ mới có thể giúp người khác yêu mến, gặp gỡ và gắn bó với Người.

Sau Thánh lễ, các tham dự viên cùng nhau dùng bữa sáng trong bầu khí thân tình và không quên thưởng thức hương vị cà phê Ban Mê nổi tiếng – một nét đặc trưng của vùng đất Tây Nguyên hiếu khách.

Buổi sinh hoạt sáng được khởi động bằng những cử điệu sinh hoạt vui tươi, giúp mọi người thêm gắn kết và tràn đầy năng lượng cho một ngày học hỏi.

Tiếp đó, Ban Tổ chức chia các tham dự viên thành mười tổ để cùng trao đổi chủ đề:

“Làm thế nào để Lời Chúa thực sự là nguồn mạch của đạo lý (doctrine), chứ không phải chỉ là công cụ phục vụ cho đạo lý; là động lực biến đổi (transformation), chứ không chỉ là chất liệu cung cấp thông tin (information)?”

Những chia sẻ chân thành và đa chiều đã mở ra nhiều góc nhìn mục vụ quý giá. Các nhóm đều nhấn mạnh rằng việc dạy giáo lý chỉ thực sự sinh hoa trái khi Lời Chúa trở thành trung tâm của mọi hoạt động huấn giáo, được lắng nghe, cầu nguyện, sống và làm chứng trong đời thường.

Sau phần thảo luận, các tham dự viên trở về hội trường để tiếp tục học hỏi Đề tài II: “Huấn giáo và khai tâm nhiệm hiệp (mystagogical initiation)”.

Trong phần trình bày, Đức cha Giuse Nguyễn Đức Cường giúp các tham dự viên đào sâu những nền tảng căn bản của công cuộc huấn giáo trong Hội thánh. Bài thuyết trình lần lượt triển khai các nội dung: bản chất của việc dạy giáo lý, mục đích của huấn giáo, nền tảng thần học của việc khai tâm nhiệm hiệp và những định hướng mục vụ lâu dài cho Giáo hội Việt Nam. Điểm nhấn của bài chia sẻ là lời mời gọi chuyển từ một nền giáo lý thiên về truyền đạt kiến thức sang một nền huấn giáo dẫn người tín hữu bước vào kinh nghiệm gặp gỡ Đức Kitô, sống các bí tích và tham dự tích cực vào đời sống Hội thánh.

Tiếp nối bài học là phần thảo luận nhóm với câu hỏi trọng tâm:

“Đâu là yếu tố cần được ưu tiên để thực hành huấn giáo nhiệm hiệp: gặp gỡ Đức Kitô, đời sống phụng vụ, kinh nghiệm cá nhân và chứng tá đức tin, Lời Chúa hay đời sống cầu nguyện?”

Qua những trao đổi sôi nổi, các nhóm nhận thấy rằng những yếu tố ấy không tách rời nhau nhưng bổ túc cho nhau, cùng hướng đến mục tiêu duy nhất là giúp người tín hữu bước vào mầu nhiệm Đức Kitô và sống đức tin cách trưởng thành. Huấn giáo vì thế không chỉ là một chương trình học, nhưng là một hành trình đồng hành, dẫn con người đến chỗ gặp gỡ Chúa, được biến đổi nhờ Chúa và trở thành môn đệ của Chúa giữa lòng thế giới.

Khép lại buổi sáng, các tham dự viên cùng dùng bữa trưa trong bầu khí huynh đệ, thân tình. Những cuộc trò chuyện tiếp tục nối dài quanh bàn ăn, góp phần thắt chặt tình hiệp thông giữa các giáo phận trên khắp mọi miền đất nước. Sau những giờ học hỏi và trao đổi sôi nổi, mọi người có khoảng thời gian nghỉ trưa để hồi phục sức khỏe, chuẩn bị bước vào chương trình làm việc của buổi chiều với nhiều nội dung phong phú và ý nghĩa đang chờ đón.

***

Mở đầu chương trình buổi chiều lúc 14g30, bầu khí Đại hội được hâm nóng bằng những sinh hoạt khởi động đầy sôi động và gần gũi. Sau giờ nghỉ trưa, những bài hát, cử điệu và những tiếng cười rộn rã đã giúp các đại biểu lấy lại nguồn năng lượng để bước vào phiên làm việc tiếp theo với tinh thần hứng khởi và sẵn sàng lắng nghe.

Ngay sau đó, các tham dự viên bước vào phần hội thảo nhóm theo phương pháp “Đối thoại trong Thánh Thần“. Đây không đơn thuần là những cuộc thảo luận để tìm ra câu trả lời, nhưng là hành trình cùng nhau lắng nghe tiếng nói của Chúa Thánh Thần qua Lời Chúa, qua kinh nghiệm mục vụ và qua những thao thức của từng người. Mỗi ý kiến được đón nhận trong sự tôn trọng, mỗi chia sẻ đều trở thành chất liệu để xây dựng sự hiệp thông và phân định cho sứ vụ huấn giáo hôm nay.

Tiếp nối chương trình là phần đúc kết đề tài 1 và đề tài 2 của các nhóm 1, 3, 4, 8 và 9.

Đề tài 1: năm điều cốt lõi về kerygma trong giáo lý

1. Xác tín Lời Chúa là nền tảng và linh hồn của giáo lý: Lời Chúa không chỉ là một công cụ hay chất liệu thông tin để giảng dạy, mà phải là nguồn mạch của mọi đạo lý và là động lực thực sự dẫn đến sự hoán cải, biến đổi đời sống của các em thiếu nhi.

2. Chạm đến Lời Chúa trước khi truyền đạt: Giáo lý viên cần phải là người trước hết hiểu, ý thức sâu sắc và có trải nghiệm thực tế với Lời Chúa; phải để Lời Chúa soi dẫn, âm vang trong lòng và cảm nhận niềm vui Tin mừng thì mới có thể truyền đạt hiệu quả cho người khác.

3. Phương pháp sư phạm gắn liền với Lời Chúa: Áp dụng các bước thực hành đơn giản nhưng sâu sắc (Nghe – Hiểu – Sống Lời Chúa), kết hợp phương pháp sinh hoạt của Thiếu Nhi Thánh Thể, lặp lại Lời Chúa qua nhiều hình thức và luôn quy chiếu bài học về một câu Lời Chúa cốt lõi.

4. Đào tạo căn bản và thường xuyên cho Giáo lý viên: Cần tổ chức các lớp huấn luyện Kinh thánh, cầu nguyện với Lời Chúa và đào tạo kỹ năng sư phạm liên tục hàng năm ở các cấp, đồng thời xây dựng giáo trình huấn luyện đồng bộ và phù hợp với thực tế địa phương.

5. Hướng đến hành động cụ thể và sự dấn thân: Mỗi bài học phải kết thúc bằng những câu hỏi gợi mở, việc làm thiết thực hoặc cam kết sống cụ thể để giúp thiếu nhi áp dụng Lời Chúa vào đời sống hằng tuần, đồng thời quan tâm đến hoàn cảnh của từng học viên.

Đề tài 2: 5 điều cốt lõi về giáo lý nhiệm hiệp

1. Trọng tâm đào tạo GLV theo hướng nhiệm hiệp: GLV cần được đào tạo trở thành con người của cầu nguyện và có chiều sâu thiêng liêng, thay vì chỉ dừng lại ở vai trò “giáo viên” truyền đạt kiến thức khô khan.

2. Khắc phục điểm yếu thực tế của GLV tại Việt Nam: Nhiều GLV hiện nay còn thiếu kiến thức Thánh kinh, thiếu tình yêu say mến Chúa và thiếu đời sống đạo sâu sa do quá chú trọng đến hình thức, dẫn đến việc dễ nản lòng và bỏ sứ vụ khi gặp áp lực.

3. Nâng cao năng lực đồng hành thực chất: Đào tạo GLV không chỉ để dạy học mà để trở thành người đồng hành thiêng liêng, biết lắng nghe, chân thành và tạo môi trường an toàn giúp học viên mở lòng và xây dựng tương quan cá vị với Chúa.

4. Giải pháp về tài liệu và chương trình: Đề xuất Ban Huấn giáo biên soạn tài liệu đào tạo chuyên biệt theo hướng nhiệm hiệp, đồng thời xem xét lại các khóa học ngắn hạn và cải thiện việc duy trì sinh hoạt, phụng vụ cho các em sau khi lãnh nhận các bí tích.

5. Đưa Lời Chúa và Phụng vụ vào đời sống hằng ngày: Cần giúp học viên thực hành Lời Chúa một cách đơn giản, khả thi trong đời sống thực tế, gắn kết giáo lý với mùa Phụng vụ và duy trì việc kiểm điểm đời sống (dốc lòng/quyết tâm) sau mỗi buổi học. 

Một nét đẹp rất đáng trân trọng của phần đúc kết là sau mỗi chủ đề, toàn thể Đại hội đều dành ít phút thinh lặng. Không có những tràng pháo tay vội vàng hay những lời bình luận nối tiếp, nhưng là khoảng lặng thiêng liêng để mỗi người suy tư, cầu nguyện, để những điều vừa nghe được lắng sâu trong tâm hồn và để mở lòng đón nhận sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Chính những phút giây tưởng như rất ngắn ấy lại làm nên chiều sâu của Đại hội, biến các phiên thảo luận thành những khoảnh khắc phân định trong đức tin hơn là những cuộc trao đổi đơn thuần.

Khép lại chương trình buổi chiều, toàn thể Đại hội cùng quy tụ trong giờ Kinh Chiều, dâng lên Thiên Chúa lời cảm tạ vì những ơn lành Ngài đã tuôn đổ trong ngày làm việc. Trong bầu khí trang nghiêm và sốt sắng, Đức Cha chủ sự đã ban phép lành, xin Chúa tiếp tục hướng dẫn mọi thành viên biết mở lòng đón nhận ý Chúa và quảng đại dấn thân cho sứ vụ loan báo Tin mừng.

Nếu ban ngày là thời gian của học hỏi, lắng nghe và phân định thì buổi tối của ngày thứ hai lại là bản hòa ca của tình hiệp thông và niềm vui gặp gỡ: “Happy Hour”. Một cơn mưa nhẹ làm dịu mát cao nguyên Ban Mê, khiến bữa tiệc ngoài trời càng thêm thi vị. Các đại biểu cùng quây quần thưởng thức những món đặc sản đậm hương vị núi rừng Tây Nguyên trong bầu khí thân tình như anh chị em một nhà.

Đặc biệt hơn cả là chương trình văn nghệ do các bạn trẻ thuộc nhiều dân tộc trong Giáo phận Ban Mê Thuột thực hiện. Những điệu múa uyển chuyển, tiếng cồng chiêng vang vọng, những khúc hát mang âm hưởng đại ngàn hòa quyện cùng lời ca ngợi Thiên Chúa đã tạo nên một đêm hội vừa đậm đà bản sắc văn hóa Tây Nguyên vừa thấm đượm tinh thần Kitô giáo. Mỗi tiết mục không chỉ là một màn trình diễn nghệ thuật nhưng còn là lời tạ ơn dâng lên Đấng Tạo Hóa và là nhịp cầu nối kết những trái tim đến từ mọi miền đất nước.

Trong bầu khí ấy, lời chia sẻ dí dỏm nhưng đầy tình cảm của Đức cha Giáo phận Ban Mê Thuột khiến cả hội trường bật cười: “Ban Mê Thuột không phải là Buồn muôn thuở, mà là Bao Mến Thương.” Câu nói như gói trọn tình người, tình Chúa và sự hiếu khách của vùng đất cao nguyên. Đáp lại tâm tình ấy, một linh mục đến từ Sài Gòn cũng hóm hỉnh thổ lộ: “Chưa đi chưa biết Ban Mê, đi rồi mới biết mình mê quá trời!” Câu nói mộc mạc nhưng đã diễn tả rất thật cảm nhận của nhiều tham dự viên sau những ngày sống giữa tình người nồng hậu và bầu khí hiệp thông của Đại hội.

Đêm văn nghệ khép lại cũng là lúc kết thúc ngày làm việc thứ hai của Đại hội. Trước khi trở về phòng nghỉ, ba Đức Giám mục hiện diện đã cùng ban phép lành cuối ngày, phó dâng mọi người trong tình yêu và sự gìn giữ của Thiên Chúa. Mỗi đại biểu trở về với tâm hồn bình an, mang theo niềm vui của sự gặp gỡ, của tình huynh đệ và những thao thức mới cho sứ vụ huấn giáo.

Khép lại một ngày tràn đầy hồng ân, lời Thánh vịnh vang lên như lời nguyện chung của tất cả mọi người: “Trong tay Ngài, lạy Chúa, con xin phó thác hồn con.” (Tv 31,6). Chính trong niềm tín thác ấy, ngày thứ hai của Đại hội khép lại, để mở ra một ngày mới với nhiều hy vọng và những bước tiến mới trên hành trình phục vụ công cuộc loan báo Tin mừng.

Xem thêm hình tại đây!