TGPSG/Vatican News — Trong cuộc phỏng vấn với Vatican Media, Đức Hồng y Tarcisius Isao Kikuchi, Tổng Giám mục Tokyo và Tổng Thư ký Liên Hội đồng Giám mục Á Châu (FABC), chia sẻ về những hoa trái của Đại hội toàn thể FABC, đồng thời nhấn mạnh đức tin, việc bảo vệ phẩm giá con người và sự đáp ứng mục vụ khẩn thiết trước vấn đề di cư là những ưu tiên chung của Giáo hội tại Á Châu.
“Qua ba ngày vừa qua, chúng tôi có cơ hội hiểu rõ hơn về thực tại của Giáo hội tại Á Châu, đồng thời ý thức sâu sắc rằng dù sống trong những bối cảnh rất khác nhau, tất cả chúng ta vẫn được hiệp nhất trong cùng một đức tin, cùng một Thân Thể Đức Kitô.”
Đức Hồng y Tarcisius Isao Kikuchi, SVD, Tổng Giám mục Tokyo và Tổng Thư ký FABC, đã chia sẻ như trên khi nhìn lại Đại hội toàn thể FABC, khai mạc hôm thứ Hai tại Jakarta (Indonesia) và sẽ bế mạc vào Chúa nhật, trong cuộc phỏng vấn với Vatican News. Hơn 120 hồng y và giám mục đến từ khắp Á Châu đang quy tụ để cầu nguyện và cùng suy tư về sứ mạng của Giáo hội trên toàn châu lục.
Đức Hồng y Kikuchi đã chủ sự Thánh lễ khai mạc Đại hội. Những ngày qua diễn ra trong bầu khí chia sẻ huynh đệ, và đến thứ Năm, các tham dự viên đã trình bày kết quả các cuộc thảo luận theo từng nhóm bàn.
Trong khi Đại hội tiếp tục diễn ra, Vatican News đã trao đổi với Đức Tổng Giám mục Tokyo về Đại hội, về đời sống Giáo hội tại Nhật Bản cũng như về thông điệp Magnifica humanitas của Đức Thánh Cha Lêô XIV.
Hỏi: Thưa Đức Hồng y, theo Đức Hồng y, đâu là những hoa trái nổi bật nhất của Đại hội Toàn thể FABC cho đến thời điểm này? Những chủ đề và ưu tiên chính trong các cuộc thảo luận là gì?
Đức Hồng y Kikuchi: Giáo hội tại Á Châu hiện diện trong những bối cảnh rất đa dạng về văn hóa, ngôn ngữ, chính trị và kinh tế. Tuy nhiên, có một điểm chung nơi hầu hết chúng tôi: ngoại trừ Philippines, Giáo hội Công giáo đều là một cộng đồng thiểu số trong xã hội.
Cho đến nay, chúng tôi mới có ba ngày, từ thứ Ba đến thứ Năm, để cùng nhau suy tư và chia sẻ kinh nghiệm. Ngày đầu tiên vào thứ Ba, các tham dự viên trình bày những đoạn video ngắn khoảng ba phút; thứ Tư là Ngày Cầu nguyện và Đối thoại trong Thần Khí dưới sự hướng dẫn của Đức Hồng y Tagle; còn thứ Năm dành để tìm hiểu bối cảnh chính trị – xã hội đang thay đổi tại Á Châu, đồng thời chia sẻ về thực trạng của các Giáo hội địa phương.
Qua ba ngày ấy, chúng tôi có cơ hội hiểu sâu sắc hơn về thực tại của các Giáo hội tại Á Châu, đồng thời ý thức rõ hơn rằng, dù sống trong những bối cảnh rất khác nhau, tất cả chúng ta vẫn hiệp nhất trong cùng một đức tin và cùng một Thân Thể Đức Kitô.
Chúng tôi đã chia sẻ những thách đố và cơ hội đối với sứ mạng của Giáo hội trong từng hoàn cảnh địa phương, đồng thời nhận ra nhiều điểm chung, đặc biệt là tầm quan trọng của đối thoại.
Chúng tôi đang cùng nhau tìm kiếm cách thức tốt nhất để chính mình trở thành những nhịp cầu, đồng thời trở thành những người xây dựng những nhịp cầu giữa con người với nhau và cùng với họ, qua đối thoại với các nền văn hóa khác nhau, với mọi người, đặc biệt là người nghèo, trong bối cảnh đa dạng tôn giáo và trước cuộc khủng hoảng sinh thái.
Hỏi: Á Châu là một châu lục vô cùng đa dạng. Qua Đại hội này, Đức Hồng y đã học hỏi được điều gì từ các Giám mục anh em?
Những làn sóng di cư quy mô lớn tại Á Châu đang đòi hỏi sự quan tâm mục vụ khẩn thiết tại nhiều quốc gia.
Bên cạnh đó, việc bảo vệ phẩm giá con người cũng là một ưu tiên tại nhiều nơi.
Mặc dù mỗi quốc gia có hoàn cảnh và những khó khăn riêng, chúng ta vẫn có thể tìm ra những cách thức để các cộng đoàn Giáo hội tại Á Châu cộng tác với nhau.
Điều mà các cộng đoàn Giáo hội tại Á Châu cần chính là sự thấu hiểu lẫn nhau về hoàn cảnh của mỗi Giáo hội, cùng với tinh thần cộng tác và hiệp thông.
Tất cả các Giám mục anh em của tôi, dù đang phục vụ trong những hoàn cảnh rất khác nhau, đều mong muốn hoàn cảnh và những thách đố của Giáo hội mình được các Giáo hội khác thấu hiểu và cảm thông, đồng thời nhận được sự nâng đỡ từ nhau, đặc biệt là sự nâng đỡ về mặt thiêng liêng.
Hỏi: Người Công giáo tại Nhật Bản chỉ chiếm một tỷ lệ tương đối nhỏ trong dân số. Với cương vị Tổng Giám mục Tokyo, Đức Hồng y nghĩ rằng những cuộc trao đổi trong những ngày qua sẽ giúp Giáo hội tại Nhật Bản làm chứng và loan báo đức tin hiệu quả hơn trong bối cảnh này như thế nào?
Theo thống kê chính thức của Giáo hội, Nhật Bản hiện có chưa đến nửa triệu người Công giáo. Tuy nhiên, trên thực tế, còn có ít nhất nửa triệu người Công giáo di cư đang sinh sống tại nước này. Hệ thống thống kê và đăng ký chính thức của Giáo hội tại Nhật Bản hiện vẫn chưa phản ánh đầy đủ số người Công giáo di cư này. Chẳng hạn, riêng trong Tổng Giáo phận Tokyo đã có khoảng 40.000 người Philippines sinh sống, và rất nhiều người Việt Nam trẻ đang làm việc tại Nhật Bản theo diện thị thực tạm thời cũng là người Công giáo.
Qua những cuộc gặp gỡ với các Giám mục đến từ các quốc gia Á Châu khác, chúng tôi đã có những cuộc trao đổi rất bổ ích về thực trạng của người Công giáo di cư, đồng thời chia sẻ nhiều kinh nghiệm quý báu trong việc chăm sóc mục vụ cho họ.
Tất cả chúng tôi đều đồng thuận rằng sự hiện diện của người Công giáo di cư là một đóng góp quan trọng cho Giáo hội địa phương. Họ làm phong phú thêm sự đa dạng của cộng đoàn và giúp Giáo hội trở thành chứng tá cho sự hiệp nhất trong đa dạng, đặc biệt trong một xã hội có xu hướng khép kín và chịu ảnh hưởng của chủ nghĩa dân tộc như Nhật Bản.
Khi trở thành một cộng đoàn sống tinh thần “hiệp nhất trong đa dạng”, Giáo hội tại Nhật Bản có thể loan báo các giá trị của Tin Mừng ngay chính bằng sự hiện diện của mình, như một cộng đoàn quy tụ những người thuộc nhiều quốc tịch khác nhau cùng nhau bước đi và cầu nguyện. Chính tinh thần hiệp hành là chìa khóa cho chứng tá ấy.
Hỏi: Với cương vị Tổng Giám mục Tokyo, Đức Hồng y nhận thấy thông điệp Magnifica humanitas của Đức Thánh Cha Lêô XIV đã được đón nhận như thế nào tại Nhật Bản? Trong bối cảnh Nhật Bản là quốc gia đi đầu về đổi mới công nghệ, Đức Hồng y có nghĩ rằng văn kiện này đã tạo được tiếng vang trong xã hội Nhật Bản không? Theo Đức Hồng y, những khía cạnh nào của thông điệp đặc biệt có giá trị đối với bối cảnh Nhật Bản?
Thông điệp mới Magnifica humanitas đã được nhiều cơ quan truyền thông tại Nhật Bản đưa tin. Thực tế, ngay từ khi được bầu làm Giáo hoàng, mọi lời nói và hoạt động của Đức Thánh Cha Lêô XIV đều được các phương tiện truyền thông Nhật Bản theo dõi và đưa tin rộng rãi.
Đồng thời, mặc dù nội dung của thông điệp đang nhận được nhiều sự quan tâm vì đề cập đến trí tuệ nhân tạo (AI), một vấn đề cũng đang được cả nước Nhật đặc biệt quan tâm, nhưng bản dịch chính thức sang tiếng Nhật vẫn đang được thực hiện và chúng tôi đang mong đợi sớm được công bố. Chỉ khi đó, chúng tôi mới có thể biết được phản hồi của đông đảo công chúng đối với thông điệp này.
