Ta sẽ cho sót lại giữa ngươi một dân nghèo hèn và bé nhỏ.
Bài trích sách ngôn sứ Xô-phô-ni-a.
23Hỡi tất cả những ai nghèo hèn trong xứ sở,
những kẻ thi hành mệnh lệnh của Đức Chúa,
anh em hãy tìm kiếm Người ;
hãy tìm sự công chính, hãy tìm đức khiêm nhường
thì may ra anh em sẽ được che chở
trong ngày thịnh nộ của Đức Chúa.
312Ta sẽ cho sót lại giữa ngươi một dân nghèo hèn và bé nhỏ ;
chúng sẽ tìm nương ẩn nơi danh Đức Chúa.
13Số dân Ít-ra-en còn sót lại
sẽ không làm chuyện tàn ác bất công,
cũng không ăn gian nói dối
và miệng lưỡi chúng sẽ không còn phỉnh gạt.
Nhưng chúng sẽ được chăn dắt và nghỉ ngơi
mà không còn bị ai làm cho khiếp sợ.
Đ.Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,
vì Nước Trời là của họ.
6bChúa là Đấng giữ lòng trung tín mãi muôn đời,7axử công minh cho người bị áp bức,
ban lương thực cho kẻ đói ăn.
Đ.Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,
vì Nước Trời là của họ.
7bChúa giải phóng những ai tù tội,8Chúa mở mắt cho kẻ mù loà.
Chúa cho kẻ bị dìm xuống đứng thẳng lên,
Chúa yêu chuộng những người công chính.
Đ.Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,
vì Nước Trời là của họ.
9Chúa phù trợ những khách ngoại kiều,
Người nâng đỡ cô nhi quả phụ,
nhưng phá vỡ mưu đồ bọn ác nhân.10Chúa nắm giữ vương quyền muôn muôn thuở,
Xi-on hỡi, Chúa Trời ngươi hiển trị ngàn đời.
Đ.Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,
vì Nước Trời là của họ.
Những gì thế gian cho là yếu kém, thì Thiên Chúa đã chọn.
Bài trích thư thứ nhất của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Cô-rin-tô.
26 Thưa anh em, anh em thử nghĩ lại xem : khi anh em được Chúa kêu gọi, thì trong anh em đâu có mấy kẻ khôn ngoan trước mặt người đời, đâu có mấy người quyền thế, mấy người quý phái. 27 Song những gì thế gian cho là điên dại, thì Thiên Chúa đã chọn để hạ nhục những kẻ khôn ngoan, và những gì thế gian cho là yếu kém, thì Thiên Chúa đã chọn để hạ nhục những kẻ hùng mạnh ; 28 những gì thế gian cho là hèn mạt không đáng kể, là không có, thì Thiên Chúa đã chọn để huỷ diệt những gì hiện có, 29 hầu không một phàm nhân nào dám tự phụ trước mặt Người. 30 Phần anh em, chính nhờ Thiên Chúa mà anh em được hiện hữu trong Đức Ki-tô Giê-su, Đấng đã trở nên sự khôn ngoan của chúng ta, sự khôn ngoan phát xuất từ Thiên Chúa, Đấng đã làm cho anh em trở nên công chính, đã thánh hoá và cứu chuộc anh em, 31 hợp như lời đã chép rằng : Ai tự hào thì hãy tự hào trong Chúa.
Ha-lê-lui-a. Ha-lê-lui-a. Anh em hãy vui mừng hớn hở, vì phần thưởng dành cho anh em ở trên trời thật lớn lao. Ha-lê-lui-a.
Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
1 Khi ấy, thấy đám đông, Đức Giê-su lên núi. Người ngồi xuống, các môn đệ đến gần bên. 2 Người lên tiếng dạy họ rằng :
3“Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó,
vì Nước Trời là của họ.
4Phúc thay ai hiền lành,
vì họ sẽ được Đất Hứa làm gia nghiệp.
5Phúc thay ai sầu khổ,
vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an.
6Phúc thay ai khát khao nên người công chính,
vì họ sẽ được Thiên Chúa cho thoả lòng.
7Phúc thay ai xót thương người,
vì họ sẽ được Thiên Chúa xót thương.
8Phúc thay ai có tâm hồn trong sạch,
vì họ sẽ được nhìn thấy Thiên Chúa.
9Phúc thay ai xây dựng hoà bình,
vì họ sẽ được gọi là con Thiên Chúa.
10Phúc thay ai bị bách hại vì sống công chính,
vì Nước Trời là của họ.
11Phúc thay anh em khi vì Thầy mà bị người ta sỉ vả, bách hại
và vu khống đủ điều xấu xa.
12aAnh em hãy vui mừng hớn hở,
vì phần thưởng dành cho anh em ở trên trời thật lớn lao.”
(Nguồn: ktcgkpv.org)
—————————
Suy niệm 1: Lm Antôn Nguyễn văn Độ
Hạnh phúc là từ được người ta nói nhiều đến trong xã hội. Trên mạng xã hội, người ta khoe hạnh phúc. Trong quảng cáo, người ta bán hạnh phúc. Ngoài xã hội, người ta chạy đua để tìm hạnh phúc. Thế nhưng, nghịch lý thay, cũng chưa bao giờ con người lo âu, trầm cảm, bất an, bất hạnh như thời đại chúng ta đang sống.
Giữa một thế giới đầy biến động: kinh tế khó khăn, chiến tranh, dịch bệnh, khủng hoảng gia đình, người trẻ mất phương hướng, người lớn tuổi cô đơn… Câu hỏi được đặt ra: Hạnh phúc thật sự nằm ở đâu?
Hạnh phúc là điều mà ai trong chúng ta cũng khao khát. Có người tìm hạnh phúc trong tiền bạc, thành công, quyền lực, hưởng thụ, danh tiếng… Thế nhưng, càng tìm, nhiều khi lại càng thấy trống rỗng. Trong Chúa Nhật IV Thường Niên hôm nay, Chúa Giê-su trao cho chúng ta chìa khóa hạnh phúc đích thực, không theo kiểu thế gian, nhưng theo cái nhìn của Thiên Chúa.
Hạnh phúc theo cái nhìn của Thiên Chúa
Bài đọc I, trích sách ngôn sứ Xô-phô-ni-a, mời gọi: “Hãy tìm Chúa, hỡi tất cả các người hiền lành trong nước… hãy tìm công lý, hãy tìm sự khiêm nhường” (Xp 2,3).
Lời trên chạm đến hoàn cảnh của rất nhiều người: những gia đình chật vật vì cơm áo gạo tiền, những người lao động bấp bênh, những người cảm thấy mình nhỏ bé, thua thiệt, không tiếng nói trong xã hội. Thiên Chúa không chọn kẻ quyền thế, nhưng chọn những người khiêm nhường, người đặt trọn niềm tin cậy nơi Chúa. Hạnh phúc không hệ tại ở việc “có nhiều”, mà ở chỗ có Chúa, thuộc trọn về Chúa.
Lời Chúa trong Thánh vịnh đáp ca khẳng định: “Phúc thay người được Chúa Trời nhà Gia-cóp phù hộ, và cậy trông Chúa, Thiên Chúa họ thờ.” (Tv 146).
Thánh Phao-lô trong bài đọc II nhắc chúng ta nhớ lại ơn gọi của mình: “Vì (trong anh em) không có mấy người khôn ngoan theo xác thịt, không có mấy người quyền thế, không có mấy người sang trọng …điều mà thế gian cho là yếu hèn, thì Thiên Chúa đã chọn” (1 Cr 1,26–28). Để rồi kết luận: “Ai tự phụ, thì hãy tự phụ trong Chúa” (1 Cr 1,31).
Hiến chương hạnh phúc của người Ki-tô hữu
Tin Mừng theo thánh Mát-thêu thuật lại việc Chúa Giê-su lên núi và công bố Tám Mối Phúc (Mt 5,1–12). Các giáo phụ gọi đây là “Hiến chương Nước Trời”, hay “con đường dẫn tới hạnh phúc đích thực”.
Điều gây sốc là: những người được Chúa Giê-su tuyên bố “phúc” lại chính là những người mà thế gian thường cho là bất hạnh: nghèo khó, hiền lành, sầu khổ, bị bách hại.
Thánh Au-gút-ti-nô nói: “Tám Mối Phúc là những nấc thang đưa con người lên tới hạnh phúc trọn vẹn trong Thiên Chúa.” Chúa Giê-su không phủ nhận nỗi đau của họ, nhưng Ngài mở ra một chân trời mới, nơi đau khổ không phải là dấu chấm hết, mà là con đường dẫn tới sự sống.
Muốn hạnh phúc theo Chúa Giê-su thì…
Muốn hạnh phúc theo Chúa Giê-su thì trước hết phải biết nghèo khó trong tâm hồn. “Phúc cho những ai có tinh thần nghèo khó, vì Nước Trời là của họ” (Mt 5,3). Nghèo khó không chỉ là thiếu thốn vật chất, mà là không bám víu, không đặt an ninh đời mình nơi tiền bạc, quyền lực, hay cái tôi. Đức cố Giáo Hoàng Phan-xi-cô lúc sinh thời từng nói: “Nghèo trong tinh thần là để cho Thiên Chúa chiếm chỗ trung tâm, chứ không phải cái tôi của mình.”
Muốn hạnh phúc theo Chúa Giê-su thì phải sống hiền lành và xót thương.“Phúc cho những ai hiền lành, vì họ sẽ được Đất Nước làm cơ nghiệp” (Mt 5,5). Hiền lành không phải là yếu đuối, nhưng là sức mạnh của tình yêu, biết kiềm chế bạo lực, biết tha thứ. Trong một thế giới đầy đối đầu và hận thù, người hiền lành chính là chứng nhân của Nước Trời.
Muốn hạnh phúc theo Chúa Giê-su thì phải chấp nhận khát khao sự công chính và sẵn sàng chịu thiệt. “Phúc cho ai bị bách hại vì lẽ công chính” (Mt 5,10). Theo Chúa không hứa hẹn cuộc sống dễ dàng, nhưng hứa ban ý nghĩa, niềm hy vọng và sự sống đời đời.
Tóm lại: Tám Mối Phúc không phải là những khẩu hiệu đẹp treo trên tường, mà là con đường sống, là chìa khóa hạnh phúc mà Chúa Giê-su trao vào tay mỗi người chúng ta. Hạnh phúc Ki-tô giáo không phải là tránh né đau khổ, mà là sống đau khổ trong tình yêu và niềm tin.
Xin cho mỗi người chúng ta, giữa những lo toan của cuộc sống, biết quay về với lời Chúa hôm nay, để can đảm chọn con đường hẹp của Tin Mừng. Vì như thánh Giáo Hoàng Gio-an Phao-lô II đã nói: “Chỉ nơi Thiên Chúa, con người mới tìm thấy hạnh phúc mà lòng mình khao khát.” Amen.
Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ
(Nguồn: tonggiaophanhanoi.org)
—————————
Suy niệm 2: Lm. Luy Gonzaga Nguyễn Quang Vinh
ĐẢO NGƯỢC BẬC THANG GIÁ TRỊ
Chỗ ngồi nào cao nhất. Trong khi thế gian đua tranh dành chỗ ngồi cao nhất, chiếm thế lực mạnh nhất, sở hữu quyền ưu tiên nhất, thì Đức Giêsu mở đầu Hiến Chương Nước Trời, tức Bài Giảng Trên Núi, bằng công bố Các Mối Phước Thật, làm đảo lộn bậc thang giá trị xã hội. Một việc làm đi ngược xu hướng của thời đại và não trạng thế gian. Khuynh hướng nầy được mở ra với ngôn sứ Xôphônia, ông xuất hiện sau tiên tri Isaia một thế kỷ, sách Xôphônia trình bày tính cách tích cực của hoàn cảnh nguy khốn : “Hỡi những ai nghèo hèn trong xứ sở hãy tìm kiếm sự công chính, hãy tìm đức khiêm nhường thì sẽ được che chở” (Bài đọc 1. Xp 2, 3; 3, 12-13).
Khi Đức Giêsu đến, Người đón nhận quan niệm nghèo hèn và công chính làm căn bản cho Hiến Chương Nước Trời: “Trước tiên hãy tìm kiếm Nước Trời và sự công chính. Mọi điều khác sẽ được thêm cho”. Các Mối Phúc Thật dành ưu tiên cho tinh thần khó nghèo: “Phúc cho ai có tâm hồn nghèo khó vì Nước Trời là của họ… Phúc cho ai khao khát nên người công chính vì họ sẽ được Thiên Chúa cho thoả lòng” (x. Bài Tin Mừng. Mt 5,1-12a).
Bài Tin Mừng về Bát Phúc không là tiêu chí đạo đức dành riêng cho các Kitô hữu thánh thiện, cho hạng mộ đạo ưu tú, nhưng là tiêu chí sống đạo dành cho tất cả mọi người ở mọi thời đại. Cách sống nghèo hèn và khiêm hạ là con đường chung cho Đức Giêsu và cho mọi môn đệ của Người. Nghèo hèn không chỉ là nhân đức luân lý mà thôi, nhưng là một hạnh phúc. Đó là quy luật sống của công dân Nước Trời. Trong Tin Mừng Mátthêu, Các Mối Phúc là những lời đầu tiên mà Đức Giêsu ngỏ với dân chúng. Đó là bản tóm tắt luật sống đạo của Tin Mừng Đức Giêsu đem đến, chắc hẳn người dân Galilê là những người đầu tiên lắng nghe những lời nầy và họ đã chấp nhận, cho nên đã có bốn môn đệ tiên khởi bỏ chài lưới, bỏ sự nghiệp biển cả để bước theo Đức Giêsu.
Và đối với các thế hệ nối tiếp nhau, Đức Giêsu vẫn không ngừng tung ra lời kêu gọi lạ lùng nầy, chính bản thân Người là nguồn suối chủ trương sự nghèo hèn nầy: từ bỏ trời cao, sinh hạ trong hang lừa máng cỏ, sống vô gia cư “không có nơi gối đầu” và chết vô địa táng, phải mượn mộ của bà con chôn tạm, Người sinh ra ngoài đồng, sống ngoài đường, chết trên đồi. Mầu nhiệm nghèo hèn được Cha François Varillon triển khai khá phong phú trong tác phẩm Vui để Tin Vui để Sống (Joie De Croire Joie De Vivre. NXB Centurion 1992).
Cha F. Varillon cho rằng Đức Giêsu là kẻ nghèo nhất vì cả Ba Ngôi đặt tất cả làm của chung, không có gì là riêng tư, ngay cả Thần khí cũng được Đức Giêsu trao lại cho Chúa Cha khi hoàn tất cuộc đời. Lối suy niệm nầy có lạ lắm không ? Thật ra không thiếu gì lần Đức Giêsu nói Người lấy Thần khí của Cha để ban cho các môn đệ, sự gì Con có đều là của Cha, ngay cả ý muốn của Người cũng vậy. Nghèo được quan niệm là không có gì riêng tư, là từ bỏ chính mình. Xét cho cùng Đức Giêsu đúng thật là nghèo mẫu mực.
Và Tám Mối Phúc Thật được coi là hình tự thân (auto-portrait) mà Đức Giêsu tự họa chính mình. Bằng bút pháp tám nét, khuôn mặt của Đức Giêsu Kitô được chính Người tạo nên, mà nếu cứ lần theo bất cứ nét nào trong tám nét đó, chúng đều dẫn ta đến gặp mặt Đức Giêsu. Nói cách khác nếu chúng ta thực hiện được một trong Tám mối phúc thật, chúng ta sẽ trở nên đồng hình đồng dạng với Đức Giêsu.
Tám Mối Phúc Thật cho đến hôm nay vẫn còn là một thách đố cho thế giới hưởng thụ, yêu chuộng của cải vật chất và quyền bính, chạy theo chủ nghĩa tôn thờ siêu sao thần tượng, đối với họ sự khiêm hạ, nhân đức tha thứ, tinh thần nghèo hèn trong tâm hồn là những đức tính yếu đuối cần loại bỏ.
Việc đảo lộn bậc thang giá trị được Thư thứ nhất Côrintô tóm tắt: “Những gì thế gian cho là điên dại, thì Thiên Chúa đã chọn để hạ nhục những kẻ khôn ngoan” (Bài đọc 2. 1Cr 1, 26-31). Như vậy ngay nơi trung tâm mặc khải, tâm điểm lịch sử cứu độ đã thấp thoáng bóng thập giá, một sự ô nhục của một kẻ bị treo lên, một kẻ thua cuộc, tất cả được hàm chứa trong Bài Giảng Trên Núi. Các điều nầy có khi gieo khủng hoảng cho những đầu óc nặng triết lý, sống theo sự khôn ngoan nhân loại.
Nhưng xét cho cùng có hệ thống tư tưởng lý luận nào, hay khoa học nào đã đem lại ơn cứu độ cho con người. Con đường nghèo hèn, khiêm hạ vẫn là mầu nhiệm đòi hỏi khám phá và mời gọi bước theo. Con đường nầy được Đức Giáo Hoàng Phanxicô linh hoạt qua lối sống giản dị và khiêm hạ của ngài, một lối sống làm suy nghĩ nhiều vị mục tử khác. Thánh Phanxicô Khó Khăn cũng đã từ bỏ tất cả để chạy theo Bà Chúa Nghèo đấy thôi.
Lạy Chúa Giêsu, xin cho con biết đặt bước chân vào con đường Chúa đi trong khiêm hạ và vâng phục, con đường ‘lạ’ mà Chúa đã dùng để cứu độ nhân loại. Amen
Lm Luy Gonzaga Nguyễn Quang Vinh, Giáo xứ Đức An, Pleiku
______________________
Suy niệm 3: Lm. Giuse Đỗ Cao Bằng, SJ
(Lm Giuse Đỗ Cao Bằng, SJ – Giáo xứ Hoa Lư, Pleiku)
